Tölvusmíði — hvað er inni í kassanum?
Tilgangur
Að nemendur sjái og þekki alla helstu vélbúnaðarhluta inni í tölvu og skilji hvernig þeir tengjast saman.
Hæfniviðmið og námsmarkmið
Nemandi getur greint alla helstu vélbúnaðarhluta tölvu og útskýrt samband þeirra
- 1.1: Nemandi getur bent á a.m.k. sex vélbúnaðarhluta inni í tölvu
- 1.2: Nemandi getur útskýrt hlutverk hvers hluta í stuttu máli
- 1.3: Nemandi skilur hvernig móðurborðið tengir alla hlutana saman
Getustig og forsendur nemenda
- Lestur: Góður lestur; getur lesið tæknilegar lýsingar og flæðirit
- Tækni: Nemandi þekkir helstu vélbúnaðarhluta (CPU, RAM, geymsla) úr yngri bekkjum
- Aðrar forsendur: Nemandi getur unnið sjálfstætt og sýnt varkárni við viðkvæman búnað
Lýsing á kennslustund
Nemendur opna (eða skoða myndir/myndband af) tölvu og þekkja alla helstu hluti: móðurborð, örgjörva, vinnsluminni, harðan disk/SSD, aflgjafa, skjákort og kælikerfi. Þau læra hlutverk hvers hluta og hvernig þeir tengjast saman á móðurborðinu.
Kennarinn sýnir opinn tölvukassa (eða myndir/myndband). Hann bendir á hvern hlut og útskýrir hlutverk hans: Móðurborðið er „grunnplatan“ sem tengir allt saman. Örgjörvinn er „heilinn“ sem hugsar. Vinnsluminnið er „vinnuborðið“ sem geymir það sem verið er að nota. Harði diskurinn/SSD er „geymslan“ til lengri tíma. Aflgjafinn gefur raforku. Skjákortið teiknar myndina á skjáinn. Kælikerfið heldur hita niðri. Nemendur fá stóra mynd af opnu tölvukassi og merkja alla hlutina. Þau skrifa eina setningu um hlutverk hvers. Að lokum horfa nemendur á stutt myndskeið um hvernig tölva er sett saman og ræða: Hvaða hlutur er mikilvægastur? Getur tölvan virkað ef einn hluti vantar?
Verkfæri og hugbúnaður
Nemendur sjá raunverulegan vélbúnað og tengja þekkingu við áþreifanlega hluti
Myndskeið sýna samsetningu í rauntíma og gera ferlið skiljanlegt
Kennsluaðferðir
Nemendur skoða raunverulegan vélbúnað og þekkja hluti
Rannsóknargrundvöllur: Áþreifanleg reynsla eflir skilning og minni (Piaget, 1952)
Nemendur merkja mynd af opnu tölvukassi og skrifa hlutverk hvers hluta
Rannsóknargrundvöllur: Merking og skrifleg úrvinnsla dýpka skilning og auka minnisvarðveislu (Craik & Lockhart, 1972)
Matsaðferðir
- Merkjamynd: Eru allir hlutar rétt merktir og útskýrðir?
- Munnleg svör: Getur nemandinn útskýrt hlutverk a.m.k. fjögurra hluta?
- Umræða: Tekur nemandinn virkan þátt í umræðu um samband hlutanna?
Aðlögun
Nemandi rannsakar tækniforskriftir eigin tölvu og greinir hvaða hlutar mætti uppfæra
Kennarinn einbeitir sér að þremur meginhlutum og notar einfaldar samlíkingar
Þverfaglegar tengingar
- Náttúrufræði — rafmagn og orka
- Hönnun og smíði — samsetning og hönnun