Auðkennisþjófnaður og stafrænt öryggi
Tilgangur
Að nemendur skilji hvernig auðkennisþjófnaður gerist á netinu og geti varið sig.
Hæfniviðmið og námsmarkmið
Nemandi getur greint vefveiðar og félagslega árásartækni og búið til áætlun til varnar
- 3.1: Nemandi getur greint a.m.k. þrjú einkenni vefveiða
- 3.2: Nemandi getur búið til öryggisáætlun til varnar gegn auðkennisþjófnaði
Getustig og forsendur nemenda
- Lestur: Nemendur geta lesið fréttir og tæknilega texta
- Tækni: Sjálfstæð notkun tölvupósts, vafra og forrita
- Aðrar forsendur: Nemendur þekkja stafrænt auðkenni, lykilorð og persónuvernd
Lýsing á kennslustund
Nemendur rannsaka auðkennisþjófnað (identity theft), vefveiðar (phishing) og félagslega árásartækni (social engineering). Þeir læra að þekkja hættuleg skilaboð og búa til öryggisáætlun.
Kennarinn byrjar á sögu: ‚Sigrún fékk tölvupóst frá bankanum sínum sem bað hana um lykilorðið. Hún sendi — og þá var búið.' Nemendur ræða: ‚Hvað gerðist? Hvað hefði hún átt að gera?' Kennarinn útskýrir vefveiðar og félagslega árásartækni. Nemendur fá 5 tilbúin skilaboð (tölvupóst, SMS, skilaboð á samfélagsmiðlum) og vinna í pörum: Hvert er alvöru og hvert er svik? Þeir nota gátlista: Lénið rétt? Óeðlileg brýnt? Beiðni um persónuupplýsingar? Stafsetningarvillur? Eftir greininguna leika nemendur hlutverkaleik þar sem einn reynir social engineering og hinn á að bregðast rétt við. Nemendur búa til ‚Öryggisáætlun' á sniðmáti.
Verkfæri og hugbúnaður
Örugg dæmi til greiningar án raunverulegrar áhættu
Til rannsóknar og verkefnavinnu
Skipulagt sniðmát til að búa til persónulega öryggisáætlun
Kennsluaðferðir
Nemendur greina tilbúin phishing-skilaboð og finna vísbendingar um svik
Rannsóknargrundvöllur: Greining raunverulegra dæma eflir gagnrýna hugsun og hagnýta færni (Anderson & Krathwohl, 2001)
Nemendur leika aðstæður þar sem einhver reynir að fá persónuupplýsingar (social engineering)
Rannsóknargrundvöllur: Hlutverkaleikur eykur skilning á félagslegum aðstæðum og eflir viðbragðsflýti (O'Neill, 1995)
Matsaðferðir
- Nemendur greina rétt a.m.k. 4 af 5 skilaboðum
- Öryggisáætlun inniheldur a.m.k. þrjár aðgerðir og er raunhæf
Aðlögun
Nemandi býr til eigin phishing-skilaboð (til kennslu) og reynir á samnemendur
Kennarinn fer yfir gátlista með nemanda og greinir eitt skilaboð saman
Þverfaglegar tengingar
- Samfélagsfræði — afbrot og réttarkerfi
- Íslenska — textagreining og gagnrýnin lestur