Kynning á Scratch – Fyrstu skrefin í blokkaforritun
Tilgangur
Að kynna nemendum Scratch forritunarumhverfið og kenna þeim að búa til einfalt forrit með hreyfingum og útliti.
Hæfniviðmið og námsmarkmið
Nemandi getur notað Scratch til að búa til einfalt forrit með hreyfingum og útliti.
- Nemandi þekkir helstu svæði Scratch viðmótsins
- Nemandi getur tengt saman blokkir til að búa til skipanaröð
- Nemandi getur keyrt forrit og séð niðurstöðuna á sviðinu
Getustig og forsendur nemenda
- Lestur: Grunnlestrarfærni – nemendur þurfa að geta lesið einfaldan texta á blokkum.
- Tækni: Reynsla af ScratchJr er gagnleg en ekki nauðsynleg. Nemendur þurfa að geta notað mús og lyklaborð.
- Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta fylgt skref-fyrir-skref leiðbeiningum.
Lýsing á kennslustund
Nemendur kynnast Scratch viðmótinu og læra að nota helstu svæðin: sviðið, blokkalistann og forritunarvinnusvæðið. Þeir búa til einfalt forrit þar sem persóna hreyfist, segir eitthvað og breytir um búning. Áherslan er á að nemendur öðlist sjálfstraust í að nota umhverfið og skilji hvernig blokkir tengjast saman.
1. Kynning (15 mín): Kennarinn opnar Scratch á skjávarpa og kynnir viðmótið: Hér er sviðið (þar sem forritið keyrir), hér eru blokkir (skipanirnar), og hér er vinnusvæðið (þar sem við byggjum forritið). Sýnir hvernig persónan (kötturinn) hreyfist. 2. Saman (20 mín): Allur bekkurinn gerir saman: (a) Velur 'þegar smellt á fána' blokk, (b) Bætir við 'farðu 10 skref' blokk, (c) Bætir við 'segðu Halló í 2 sekúndur' blokk, (d) Bætir við 'næsti búningur' blokk. Keyra saman og sjá niðurstöðu. 3. Sjálfstæð/paravinna (35 mín): Nemendur fá verkefnablað með 3 áskorunum: (a) Láttu köttinn ganga yfir sviðið, (b) Láttu köttinn segja nafnið þitt, (c) Búðu til dans – kötturinn hreyfist og skiptir um búning. Nemendur fá líka 10 mínútur í frjálsa könnun. 4. Samantekt (10 mín): Nokkrir nemendur sýna sín verk. Kennarinn dregur saman helstu hugtök: blokkir, skipanaröð, keyrsla.
Verkfæri og hugbúnaður
Scratch er mest notaða sjónræna forritunarmálið í heiminum fyrir börn 8-16 ára og kennar grunnhugtök forritunar á aðgengilegan hátt.
Scratch keyrir í vafra og krefst engrar uppsetningar.
Kennsluaðferðir
Kennarinn sýnir fyrst, nemendur gera saman með kennara og gera síðan sjálfir.
Rannsóknargrundvöllur: Pearson og Gallagher (1983) – Gradual Release of Responsibility: Smám saman aukið sjálfstæði nemenda leiðir til betri námsárangurs.
Nemendur fá tíma til að kanna Scratch sjálfir og uppgötva hvað mismunandi blokkir gera.
Rannsóknargrundvöllur: Resnick og Rosenbaum (2013) – Tinkering: Frjáls könnun í forritunarumhverfi eflir sköpunarkraft og skilning.
Matsaðferðir
- Verkefnamat: Kláraði nemandinn áskoranirnar þrjár?
- Athugun kennara: Hversu sjálfstætt vinnur nemandinn í Scratch umhverfinu?
- Stuttar spurningar: Hvað gerir 'farðu 10 skref' blokkin? Hvað þýðir 'þegar smellt á fána'?
Aðlögun
Nemendur bæta við hljóðum, skipta um bakgrunn eða búa til lengri dansinn með endurtekningu.
Nemandi fær verkefnablað með skjámyndum sem sýna nákvæmlega hvaða blokkir á að nota og hvar þær eiga að vera.
Þverfaglegar tengingar
- Stærðfræði – tölur og mælingar (fjöldi skrefa, gráður)
- Íslenska – lestur á blokkartexta og tjáning