Hvað er höfundarréttur?
Tilgangur
Að dýpka skilning nemenda á höfundarrétti og kenna þeim helstu reglur um notkun verka annarra.
Hæfniviðmið og námsmarkmið
Nemandi getur unnið með heimildir í samræmi við höfundarrétt og sett fram einfalda heimildaskrá.
- 1.1: Nemandi getur útskýrt helstu reglur höfundarréttar
- 1.2: Nemandi getur nefnt fimm tegundir verka sem höfundarréttur verndar
- 1.3: Nemandi getur nefnt dæmi um hvernig höfundarréttur tengist notkun þeirra á netinu
Getustig og forsendur nemenda
- Lestur: Góð lestrarfærni.
- Tækni: Grunnfærni í netnotkun.
- Aðrar forsendur: Nemendur þurfa grunnskilning á höfundarrétti frá fyrri árgöngum.
Lýsing á kennslustund
Nemendur læra nánar um höfundarrétt: hvað hann verndar, hversu lengi hann gildir og hvað gerist þegar einhver brýtur höfundarrétt. Þeir skoða raunveruleg dæmi og ræða hvernig höfundarréttur tengist daglegu lífi þeirra á netinu.
Kennarinn kynnir höfundarrétt með glærum: hvað hann er, hvað hann verndar (bækur, tónlist, myndir, hugbúnað, myndbönd), hversu lengi hann gildir og helstu reglur. Nemendur fá síðan dæmi um tilvik: „Jón notar mynd af netinu í skólaverkefni án þess að segja frá höfundi — brýtur hann höfundarrétt?” Nemendur ræða í hópum og svara. Í seinni hlutanum fá nemendur verkefni: þeir leita að myndum á netinu og athuga hvort þeir megi nota þær, og útskýra reglurnar sem gilda. Að lokum skrifa nemendur stutta grein um höfundarrétt og af hverju hann skiptir máli.
Verkfæri og hugbúnaður
Skipulagt kynningarefni tryggir að helstu hugtök séu kynnt á skýran hátt.
Raunveruleg dæmi gera höfundarrétt áþreifanlegan og áhugaverðan.
Kennsluaðferðir
Kennarinn kynnir höfundarrétt og bekkurinn ræðir dæmi saman.
Rannsóknargrundvöllur: Bein kennsla samhliða umræðu tryggir skilning á flóknum hugtökum.
Nemendur skoða raunveruleg dæmi um höfundarréttarbrot og ræða.
Rannsóknargrundvöllur: Dæmagreining tengir nám við raunveruleikann og eykur skilning.
Matsaðferðir
- Nemendur geta útskýrt höfundarrétt á eigin orðum.
- Hópvinna sýnir rétta greiningu á dæmum.
- Skrifleg grein sýnir skilning á mikilvægi höfundarréttar.
Aðlögun
Nemendur rannsaka raunverulegt höfundarréttarmál og kynna það fyrir bekknum.
Kennarinn veitir einfaldari útskýringar og notar sjónrænt efni til að styðja.
Þverfaglegar tengingar
- Samfélagsfræði: Lög og reglur.
- Íslenska: Ritun og röksemdafærsla.