Staðreyndir vs skoðanir
Tilgangur
Að þjálfa nemendur í að greina staðreyndir frá skoðunum í texta og á netinu.
Hæfniviðmið og námsmarkmið
Nemandi getur lagt mat á gæði ýmissa upplýsinga og áttað sig á fjölbreytileika stafræns efnis
- 1.1: Nemandi getur útskýrt muninn á staðreynd og skoðun
- 1.2: Nemandi getur greint staðreyndir og skoðanir í texta
- 1.3: Nemandi getur skrifað dæmi um staðreynd og skoðun um sama efni
Getustig og forsendur nemenda
- Lestur: Góð lestrarfærni.
- Tækni: Grunnfærni í netnotkun.
- Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta greint texta og tekið þátt í umræðu.
Lýsing á kennslustund
Nemendur lesa texta og greina hvort setningar séu staðreyndir eða skoðanir. Þeir læra einkenni beggja og æfa sig í að finna þær í fréttum, bloggsgreinum og samfélagsmiðlafærslum.
Kennarinn byrjar á umræðu: „Hvað er munurinn á staðreynd og skoðun?” og sýnir dæmi: „Ísland er eyja” (staðreynd) vs „Ísland er fallegasta landið” (skoðun). Nemendur fá textabúta úr fréttum og bloggsgreinum og undirstripa staðreyndir með bláu og skoðanir með rauðu. Þeir vinna fyrst í pörum og ræða saman. Í seinni hlutanum fá nemendur samfélagsmiðlafærslur og þurfa að greina þær á sama hátt. Að lokum skrifa nemendur stuttan texta um efni að eigin vali þar sem þeir nota bæði staðreyndir og skoðanir og merkja þær greinilega.
Verkfæri og hugbúnaður
Fjölbreyttir textabútar gefa nemendum raunveruleg dæmi til greiningar.
Blaðið hjálpar nemendum að skipuleggja greiningu sína.
Kennsluaðferðir
Nemendur greina texta kerfisbundið og merkja staðreyndir og skoðanir.
Rannsóknargrundvöllur: Textagreining er grundvallarfærni í gagnrýninni hugsun og upplýsingalæsi.
Nemendur skrifa eigin texta þar sem þeir meðvitað nota bæði staðreyndir og skoðanir.
Rannsóknargrundvöllur: Skapandi skrif dýpka skilning þegar nemendur þurfa sjálfir að beita hugtökunum.
Matsaðferðir
- Nemendur greina staðreyndir og skoðanir rétt í textabútum.
- Skriflega verkefnið inniheldur bæði staðreyndir og skoðanir sem eru rétt merktar.
- Þátttaka í umræðum og parvinnu.
Aðlögun
Nemendur fá texta þar sem staðreyndir og skoðanir eru blandaðar saman á erfiðan hátt og þurfa að greina þær.
Kennarinn byrjar á augljósum dæmum og fer smám saman í erfiðari og veitir aukinn stuðning.
Þverfaglegar tengingar
- Íslenska: Lestur og ritun.
- Samfélagsfræði: Gagnrýnin hugsun um samfélagsleg málefni.