Er þetta satt? (umræður)
Tilgangur
Að þjálfa nemendur í gagnrýninni hugsun með einföldum umræðum um hvort fullyrðingar séu sannar eða ekki.
Hæfniviðmið og námsmarkmið
Nemandi getur greint muninn á fræðilegu efni og skáldskap
- 1.1: Nemandi getur metið einfaldar fullyrðingar sem sannar eða ósannar
- 1.2: Nemandi getur spurt „hvernig vitum við þetta?”
- 1.3: Nemandi getur nefnt hvar hægt er að athuga hvort fullyrðing sé sönn
Getustig og forsendur nemenda
- Lestur: Engin lestrarfærni krafist; verkefnið er munnlegt.
- Tækni: Engin tæknikunnátta krafist.
- Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta hlustað og tekið þátt í umræðu.
Lýsing á kennslustund
Kennarinn setur fram ýmsar fullyrðingar og nemendur ræða hvort þær séu sannar eða ósannar. Nemendur æfa sig í að spyrja „hvernig getum við vitað?” og „hvar getum við athugað þetta?”
Kennarinn les fullyrðingar eins og: „Fílar geta flogið,” „Sólkerfi okkar hefur átta reikistjörnur,” „Kettir geta talað.” Nemendur halda upp grænu merki ef þeir telja fullyrðinguna vera sanna og rauðu ef ósanna. Eftir hverja fullyrðingu ræðir bekkurinn: „Hvernig getum við vitað hvort þetta er satt?” Kennarinn kynnir hugmyndina um að fletta upplýsingum upp til að athuga. Að lokum fá nemendur sjálfir að búa til eina sanna og eina ósanna fullyrðingu.
Verkfæri og hugbúnaður
Kort með ýmsum fullyrðingum gefa umræðunum skipulag og gera þær skemmtilegar.
Nemendur halda upp grænu merki ef þeir telja fullyrðingu vera sanna og rauðu ef ósanna.
Kennsluaðferðir
Nemendur ræða fullyrðingar og æfa sig í að rökstyðja afstöðu sína.
Rannsóknargrundvöllur: Umræður um sannleiksgildi fullyrðinga eru grunnur að gagnrýninni hugsun og upplýsingalæsi.
Nemendur nota einfalda reglu: „Getum við athugað þetta?” til að meta fullyrðingar.
Rannsóknargrundvöllur: Einfaldar reglur hjálpa ungum nemendum að byrja að þróa gagnrýna hugsun á aðgengilegan hátt.
Matsaðferðir
- Athugun á hvort nemendur velja rétt merki við flestar fullyrðingar.
- Hæfni nemenda til að rökstyðja af hverju þeir telja fullyrðingu vera sanna eða ósanna.
- Nemendur geta búið til sínar eigin fullyrðingar.
Aðlögun
Nemendur fá erfiðari fullyrðingar þar sem svarið er ekki augljóst og þurfa að ræða nánar.
Kennarinn byrjar á mjög augljósum fullyrðingum og bætir smám saman við erfiðari.
Þverfaglegar tengingar
- Náttúrufræði: Staðreyndir um náttúru og dýr.
- Íslenska: Munnleg tjáning og röksemdafærsla.