Stafrænt eftirlit – öryggis vegna eða friðhelgisbroti?
Tilgangur
Að nemendur geti rætt um stafrænt eftirlit í samfélaginu og metið jafnvægið milli öryggis og friðhelgi.
Hæfniviðmið og námsmarkmið
Nemandi getur gert sér grein fyrir notkun persónuupplýsinga og metið tilgang hennar á gagnrýninn hátt
- 9.1: Nemandi getur greint rök með og á móti stafrænu eftirliti
- 9.2: Nemandi getur metið jafnvægið milli öryggis og friðhelgi
Getustig og forsendur nemenda
- Lestur: Nemandi getur lesið fréttir og fræðilegan texta
- Tækni: Góð almenn tæknifærni og rannsóknarfærni
- Aðrar forsendur: Þekking á persónuverndarlögum og mannréttindum
Lýsing á kennslustund
Nemendur kanna raunveruleg dæmi um stafrænt eftirlit (myndavélar, lögreglueftirlit, eftirlitsforrit) og halda skipulagða rökræðu um réttmæti þess.
Kennarinn kynnir viðfangsefnið: stafrænt eftirlit (myndavélar á almannafæri, eftirlitsforrit á snjallsímum, andlitsgreining). Nemendur rannsaka í hópum og safna rökum. Bekkurinn skiptist í tvö lið: ‚eftirlit er nauðsynlegt fyrir öryggi' og ‚eftirlit brýtur gegn friðhelgi'. Eftir rökræðuna skrifa nemendur ígrundun þar sem þeir meta báðar hliðar og segja eigin álit.
Verkfæri og hugbúnaður
Til að nemendur sjái raunveruleg dæmi um eftirlitskerfi
Til viðmiðunar um mannréttindi og friðhelgi einkalífs
Kennsluaðferðir
Nemendur halda skipulagða rökræðu um stafrænt eftirlit
Rannsóknargrundvöllur: Skipulögð rökræða þjálfar rökhugsunarfærni og getu til að sjá málefni frá mörgum hliðum (Johnson & Johnson, 2009)
Nemendur rannsaka viðfangsefnið og safna rökum
Rannsóknargrundvöllur: Rannsóknarvinna þar sem nemendur leita eigin svara eykur dýpri skilning (Pedaste et al., 2015)
Matsaðferðir
- Nemendur leggja fram vel rökstudda málflutning í rökræðu
- Ígrundun sýnir getu til að meta málefnið frá mörgum hliðum
Aðlögun
Nemandi rannsaka eftirlitskerfi í ólýðræðislegum ríkjum og ber saman við Ísland
Kennarinn gefur nemanda tilbúna röklista og einfaldari spurningar til ígrundunar
Þverfaglegar tengingar
- Samfélagsgreinar — mannréttindi, lýðræði og eftirlit
- Íslenska — rökstuðningur og rökræðufærni