Gagnrýnið mat á gagnanotkunartilgangi
Tilgangur
Að nemendur geti metið á gagnrýninn hátt hvers vegna fyrirtæki safna gögnum og hvort tilgangurinn sé réttmætur.
Hæfniviðmið og námsmarkmið
Nemandi getur gert sér grein fyrir notkun persónuupplýsinga og metið tilgang hennar á gagnrýninn hátt
- 8.1: Nemandi getur metið tilgang gagnasöfnunar á gagnrýninn hátt
- 8.2: Nemandi getur rökstutt hvort gagnasöfnun sé réttmæt eða ekki
Getustig og forsendur nemenda
- Lestur: Nemandi getur lesið og greint fræðilegan texta
- Tækni: Reynsla af rannsóknarverkefnum
- Aðrar forsendur: Þekking á persónuverndarlögum og gagnasöfnun
Lýsing á kennslustund
Nemendur rannsaka viðskiptalíkön stórra tæknifyrirtækja og meta hvort gagnasöfnun sé réttmæt. Þeir skrifa gagnrýna grein eða taka þátt í rökræðu.
Nemendur fá dæmi um gagnasöfnun: heilsutækniforrit sem deilir gögnum með tryggingafyrirtækjum, skóli sem notar myndavélar, félagsmiðill sem selur gögn til auglýsenda. Í hópum meta þeir hvert dæmi: Hvert er tilgangurinn? Er hann réttmætur? Hverjir njóta góðs? Hverjir verða fyrir skaða? Nemendur rökstyðja afstöðu sína í rökræðu og skrifa stutta álitsgerð.
Verkfæri og hugbúnaður
Til að nemendur geti byggt gagnrýna greiningu á heimildum
Opinber heimild um persónuvernd
Kennsluaðferðir
Nemendur meta tilgang og réttmæti gagnasöfnunar í raunverulegum dæmum
Rannsóknargrundvöllur: Gagnrýnin greining eflir siðferðilega dómgreind og samfélagslega ábyrgð (Facione, 2011)
Nemendur halda skipulagða rökræðu um réttmæti gagnasöfnunar
Rannsóknargrundvöllur: Rökræður þjálfa rökhugsunarfærni og getu til málflutnings (Johnson & Johnson, 2009)
Matsaðferðir
- Nemendur skila álitsgerð sem sýnir gagnrýna hugsun og rökstuðning
- Þátttaka í rökræðu er rökstudd og vel upplýst
Aðlögun
Nemandi ritar ítarlegri grein um ‚eftirlit vs. persónuvernd' og birtir
Kennarinn gefur nemanda einfaldari dæmi og ramma fyrir álitsgerðina
Þverfaglegar tengingar
- Samfélagsgreinar — siðfræði, mannréttindi og lýðræði
- Íslenska — gagnrýnin ritun og rökstuðningur