Að kynna nemendum skólasafnið sem aðlaðandi og öruggan stað þar sem þau geta fundið bækur, sögur og ævintýri. Nemendur kynnast grunnreglum safnsins og læra hvernig eigi að haga sér þar. Markmiðið er að skapa jákvæða fyrstu reynslu sem hvetur til frekari heimsókna og vekur áhuga á bókum og lestri frá unga aldri.

Kennari leiðir nemendur í skipulagðri heimsókn á skólasafnið. Heimsóknin byrjar á því að nemendur safnast saman á þægilegu svæði á safninu (t.d. á gúlfi með púðum eða á teppi). Kennari les upp stutta og skemmtilega sögu um safnið eða les úr myndasögu sem tengist bókaheiminum. Eftir lesturinn fá nemendur að skoða safnið með leiðsögn — þau sjá hillurnar, bókasöfnunarsvæðið, lestrarsvæðið og tölvurnar ef þær eru til staðar. Kennari útskýrir einfaldar reglur á myndrænan hátt: notað er plakat eða stórt ljósmyndasett sem sýnir rétta hegðun (hljóðlátt, fara vel með bækur, setja bækur til baka). Nemendur æfa sig í að tala hljóðlátt og ganga rólega um safnið. Að lokum fá öll nemendur að velja sér eina bók til að skoða og blaða í á staðnum. Kennari hvetur til þess að nemendur segist vel frá upplifun sinni.

• Myndasögubók um bókasöfn
• Regluplakat með myndum
• Litaðir merkimiðar á hillum

1. Undirbúningur (5 mín): Kennari safnar nemendum saman í kennslustofu og útskýrir stuttlega að þau séu að fara á skólasafnið. Kennari spyr: 'Hefur einhver farið á bókasafn áður? Hvað var þar?' Stutt samtal til að vekja forvitni.

2. Koma á safnið (5 mín): Nemendur ganga rólega á safnið og setjast niður á tilsettum stað (teppi eða púðar). Kennari kynnir safnið: 'Þetta er skólasafnið okkar. Hér eru fullt af bókum og sögum sem bíða ykkar!'

3. Upplestur (10 mín): Kennari les stutta myndasögu upphátt, t.d. sögu um barn sem heimsækir bókasafn í fyrsta sinn. Kennari sýnir myndirnar og spyr spurninga á meðan: 'Hvað gerir stelpan á myndinni?' 'Hvers vegna er hún ánægð?'

4. Reglur safnsins (5 mín): Kennari sýnir regluplakat með myndum og fer yfir hverja reglu. Reglur: (a) Við göngum rólega, (b) Við tölum hljóðlátt, (c) Við förum vel með bækur, (d) Við setjum bækur til baka. Nemendur endurtaka hverja reglu saman.

5. Gönguferð um safnið (10 mín): Kennari leiðir nemendur um safnið og bendir á: hillurnar með myndasögum, hillurnar með fræðibókum (sýnir myndir af dýrum, bílum o.fl.), lestrarsvæðið, bókaafgreiðsluna. Nemendur fá að snerta bækur og blaða í þeim á leiðinni.

6. Frjáls skoðun og brottför (5 mín): Nemendur fá 3-4 mínútur til að velja sér eina bók og skoða hana. Kennari gengur á milli og spyr: 'Hvaða bók valdir þú? Af hverju?' Nemendur setja bækur til baka áður en þau fara.

• Lestur: Nemendur geta ekki lesið; allt efni er munnlegt og myndrænt. Kennari les allt upphátt og notar myndir til stuðnings.
• Tækni: Engin tæknikunnátta er krafist. Nemendur þurfa aðeins að geta hlustað og fylgst með.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta verið hluti af hóp og fylgt einföldum fyrirmælum. Gott er að ræða við nemendur fyrirfram um hvað safn er.

• Upplestur og samtal — Kennari les sögu upphátt og opnar fyrir samræður við nemendur um innihaldið, t.d. með spurningum eins og 'Hvað sáuð þið á myndinni?' og 'Hvað haldið þið að gerist næst?'
• Leiðsöguferð — Nemendur ganga um safnið í litlum hópi með kennara sem bendir á og útskýrir helstu svæði og hluti á safninu. Kennari spyr nemendur hvað þau sjái og hvað þau haldi að ákveðnir hlutir séu fyrir.
• Leikræn æfing — Nemendur æfa reglurnar með því að leika þær — t.d. sýna hvernig á að ganga hljóðlátt, taka bók af hillu og setja til baka. Kennari sýnir fyrst og nemendur herma eftir.

Að vekja gleði og áhuga nemenda á bókum með því að hlusta á vel valda sögu og ræða hana saman. Nemendur læra að bækur geta verið skemmtilegar, fræðandi og spennandi. Þau æfa sig í að velja sér bók eftir myndum á forsíðu og efnistökum sem höfða til þeirra, og þróa þannig fyrstu skrefin í sjálfstæðu bókavali.

Kennslan fer fram á skólasafninu. Kennari hefur valið tvær til þrjár myndasögur fyrirfram sem eru fjölbreyttar að efni (t.d. eina fyndna sögu, eina sögu um dýr og eina ævintýrasögu). Kennari les eina sögu upphátt af innlifun og sýnir myndirnar vel. Eftir upplesturinn eiga nemendur í stuttu samtali um söguna — hvað gerðist, hverjir voru í sögunni, hvað fannst þeim skemmtilegast. Síðan sýnir kennari forsíður hinna bókanna og nemendur velja sér bók til að skoða. Nemendur fá tíma til að sitja og blaða í bókinni, skoða myndirnar og 'lesa' söguna út frá myndunum. Kennari gengur á milli og hvetur nemendur til að segja frá myndunum sem þau sjá.

• Tvær til þrjár myndasögur
• Stór sætapúðar eða teppi
• Tilfinningaspjöld (glaður, hissa, hræddur, reiður)

1. Samkoma og undirbúningur (5 mín): Nemendur setjast á lestrarsvæðið á safninu. Kennari minnir á reglur safnsins með stuttri endurtekningu: 'Munið þið reglurnar okkar?' Kennari sýnir reglumyndina og nemendur endurtaka saman.

2. Upplestur sögu (10 mín): Kennari les valda myndasögu upphátt með innlifun — breytir röddinni fyrir ólíkar persónur, sýnir myndirnar vel, staldrar við til að spyrja spurninga. Dæmi: 'Sjáið þið hvað hundurinn er glaður? Af hverju er hann glaður?' og 'Hvað mynduð þið gera ef þið væruð þarna?' Nemendur fá tilfinningaspjöld og geta haldið upp spjaldi sem sýnir hvernig sögunni fékk þeim að líða.

3. Samræður um söguna (5 mín): Kennari leiðir stutta umræðu. 'Hvað munuð þið best úr sögunni?' 'Hvað var fyndnast?' 'Viljið þið heyra fleiri sögur eins og þessa?' Allir fá tækifæri til að segja eitthvað.

4. Kynning á bókavali (5 mín): Kennari sýnir 5-6 bækur sem eru á lestrarsvæðinu. Heldur þær upp, sýnir forsíðuna og segir eina setningu um hverja: 'Þessi bók er um litla köttu sem villist.' 'Þessi bók er um stóran dreka.' Nemendur fá að velja eina bók.

5. Frjáls bókaskoðun og myndalestur (12 mín): Nemendur setjast á þægilegan stað og skoða bókina sína. Kennari gengur á milli og spyr hvern nemanda: 'Segðu mér frá bókinni þinni. Hvað sérðu á myndinni?' Kennari hvetur nemendur til að blaða varlega og skoða myndirnar vandlega.

6. Saman aftur og brottför (3 mín): Nemendur setja bækur til baka á réttan stað (kennari hjálpar). Kennari spyr: 'Fannst ykkur gaman? Viljið þið koma aftur á safnið?'

• Lestur: Nemendur geta ekki lesið sjálfir. Kennari les allt upphátt. Nemendur 'lesa' myndir og segja frá á eigin forsendum.
• Tækni: Engin tæknikunnátta krafist. Aðeins notuð hefðbundin prentgögn.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta hlustað á sögu í 8-10 mínútur. Gott er að nemendur hafi þegar kynnst safninu (sjá kennslustund 1).

• Gagnvirkt upplestur (Dialogic Reading) — Kennari les sögu upphátt og staldrar reglulega við til að spyrja opinna spurninga, t.d. 'Hvað haldið þið að kötturinn ætli að gera?' og 'Hefur einhver upplifað eitthvað svipað?' Nemendur svara og kennari útvíkkar svörin.
• Myndalestur — Nemendur 'lesa' bók með því að skoða myndirnar og segja frá á eigin forsendum. Kennari hvetur þau til að lýsa því sem þau sjá og búa til sögu út frá myndunum.
• Val og sjálfræði — Nemendur velja sér bók úr fyrirfram völdum safni. Kennari sýnir forsíður og segir stuttlega frá hverri bók áður en nemendur velja.

Að kenna nemendum hvernig eigi að fara vel með bækur og annað efni á skólasafninu. Nemendur læra raunhæfar aðferðir við meðhöndlun bóka: hvernig á að blaða, hvernig á að bera bók, hvernig á að setja bók til baka á réttan stað og hvernig á að skila bók sem hefur verið lánaðar heim. Áhersla er á virðingu fyrir sameiginlegum eigum og ábyrgð.

Kennslan fer fram á skólasafninu og í kennslustofu. Kennari byrjar á að sýna nemendum 'gamlar og slitnar' bækur samanborið við 'nýjar og falleg' bækur og spyr nemendur hvers vegna sumar bækur líti svona út. Þetta opnar umræðu um mikilvægi þess að fara vel með bækur. Kennari sýnir síðan rétta tækni í leikrænu formi: hvernig á að halda á bók, hvernig á að blaða með tveimur fingrum, hvernig á að forðast að brjóta kjöl, og hvernig á að setja bók til baka á réttan stað á hillunni. Nemendur æfa sig í hverri aðferð. Að lokum fá nemendur að 'lána' sína fyrstu bók og æfa ferlið frá byrjun til enda: velja bók, fara með til afgreiðslu, fá bókina stimpluð og ganga rólega út. Kennslan endar á einfalda söng eða rím um bókaumönnun.

• Slitin bók og ný bók til samanburðar
• Leikfangabók eða stór gervigerð bókar
• Bókaumönnunarplakat með myndum
• Bókamerki sem nemendur fá með heim

1. Kynning og samanburður (7 mín): Kennari sýnir nemendum tvær bækur — eina sem er slitin og skemmd og aðra sem er í góðu standi. 'Hvað er öðruvísi við þessar tvær bækur?' Nemendur svara. 'Hvers vegna er þessi bók svona slitin?' Kennari útskýrir á einfaldan hátt: 'Þegar við förum vel með bækur halda þær sér fallegar og aðrir geta líka notað þær.'

2. Sýnikennsla — rétt blaðsíðusnúningur (5 mín): Kennari sýnir á stórri bók hvernig á að blaða. Fyrst sýnir kennari 'rangt' — grípur í blöð, blaðar of hratt. Nemendur hrópa 'Nei!' Síðan sýnir kennari rétta aðferð: taka í efra horn blaðsíðunnar með tveimur fingrum og blaða rólega. Allir nemendur æfa á eigin bók.

3. Sýnikennsla — að bera bók (3 mín): Kennari sýnir hvernig á að bera bók rétt: halda henni fyrir framan sig með báðum höndum, ekki sveifla henni eða kasta. Nemendur æfa sig í að ganga með bók um herbergið.

4. Sýnikennsla — setja bók til baka (5 mín): Kennari sýnir hvernig bók er sett til baka á hillu: kjarni snýr út, bókin stendur uppi. Nemendur æfa sig á merktri hillu. Litakóðar á hillunum hjálpa nemendum að finna réttan stað.

5. Lánaferlið (10 mín): Kennari útskýrir að nemendur megi nú 'lána' bók heim. Ferlið er: (a) velja bók, (b) fara með hana til kennara/safnavarðar, (c) bókin er skráð út, (d) nemandi fer varlega með bókina. Allir nemendur fara í gegnum ferlið og fá sína fyrstu lánsbók.

6. Söngur og samantekt (5 mín): Kennari kennir nemendum einfalt rím: 'Bókin mín, bókin mín, ég fer vel með þig. Blaða hægt og setja heim — þá ertu ánægð við mig!' Nemendur syngja saman tvisvar. Kennari dreifir bókamerkjum sem minna á reglurnar. Kennari spyr: 'Hvað á að gera þegar við erum búin að lesa bók heima?' Nemendur svara: 'Skila henni!'

• Lestur: Nemendur geta ekki lesið. Allar leiðbeiningar eru sjónrænar og munnlegar. Kennari sýnir og nemendur herma eftir.
• Tækni: Engin tæknikunnátta krafist. Einungis unnið með áþreifanleg efni.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að hafa kynnst safninu áður (sjá kennslustundir 1 og 2). Fínhreyfifærni þarf að vera næg til að blaða í bók.

• Sýnikennsla (Modelling) — Kennari sýnir rétta aðferð við bókameðhöndlun skref fyrir skref. Fyrst er sýnt rangt (varlega og á grínlegan hátt) og nemendur segja hvað sé rangt, síðan er sýnt rétt og nemendur herma eftir.
• Æfingamiðuð nálgun — Nemendur fá tækifæri til að æfa hverja aðferð sjálfir undir leiðsögn kennara. Allir nemendur fá bók til að æfa á.
• Söngur og rím — Kennari kennir einfalt rím eða söng um bókaumönnun, t.d. 'Blaða, blaða, varlega, bókin okkar fagra er enn eins og ný.' Nemendur syngja saman.

Að nemendur læri að greina á milli þess sem er raunverulegt og þess sem er skáldskapur, með hjálp mynda og munnlegrar umræðu. Þetta er grunnfærni sem þarf að byggja upp áður en börn fara að leita að upplýsingum á eigin spýtur.

Kennari sýnir nemendum myndir úr ólíkum áttum — til dæmis ljósmynd af hundi og teiknimynd af hundi sem talar. Nemendur ræða saman hvort myndin sýni eitthvað raunverulegt eða eitthvað sem er búið til. Kennarinn notar einfaldan flokkunarleik þar sem nemendur raða myndum í tvo hópa: „Satt“ og „Skáldskapur“. Í lok tímans rifja nemendur upp hvað þeir lærðu og hvers vegna það skiptir máli að vita hvort eitthvað er satt eða ekki.

• Prentaðar myndir eða skjávarpi
• Flokkunarspjöld (Satt / Skáldskapur)

1. Kennari byrjar á að spyrja: „Hvað er satt og hvað er skáldskapur?“ og tekur á móti svörum frá nemendum (5 mín).
2. Kennari sýnir 6-8 myndir á skjávarpa — sumar raunverulegar ljósmyndir (t.d. af dýrum, fólki, stöðum) og sumar skáldskaparmyndir (t.d. teiknimyndapersónur, dreki sem flýgur) (5 mín).
3. Fyrir hverja mynd spyr kennari: „Er þetta satt eða skáldskapur?“ og nemendur svara með handauppréttingu eða svörum í kór (10 mín).
4. Nemendur fá sín eigin sett af litlum myndum og raða þeim í tvo hópa á borðinu: „Satt“ og „Skáldskapur“ (10 mín).
5. Hópur nemenda sýnir flokkun sína og útskýrir hvers vegna þeir settu myndir þar sem þeir gerðu (5 mín).
6. Kennari dregur saman: Hvers vegna skiptir máli að vita hvort eitthvað er satt? Hvað ef einhver segir okkur eitthvað sem er ekki satt? (5 mín).

• Lestur: Nemendur geta ekki lesið; öll vinna fer fram með myndum og munnlegu máli
• Tækni: Engin fyrri tækniþekking krafist; kennari stýrir allri tækni
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta tekið þátt í einfaldri hópumræðu og hlustað á leiðbeiningar

• Sjónrænt nám — Notkun mynda til að kenna hugtök þar sem nemendur geta ekki enn lesið texta
• Samræða og samvinnunám — Nemendur ræða saman í hóp og rökstyðja val sitt munnlega

Að nemendur kynnist því að hægt sé að leita að myndum á tölvu eða spjaldtölvu og læri að lýsa því sem þeir vilja finna, þótt þeir geti ekki enn lesið eða skrifað leitarorð sjálfir.

Kennari sýnir nemendum hvernig hægt er að leita að myndum á netinu. Nemendur velja viðfangsefni (t.d. dýr, bílar, blóm) og segja kennara hvaða mynd þeir vilja sjá. Kennarinn skrifar leitarorðin og sýnir niðurstöðurnar. Nemendur velja mynd sem þeim finnst henta best og útskýra valið. Þetta gefur nemendum fyrstu reynslu af skipulagðri upplýsingaleit í stafrænu umhverfi.

• Google myndaleit
• Skjávarpi eða stór skjár

1. Kennari spyr nemendur: „Ef við viljum finna mynd af einhverju — hvernig gerum við það?“ Safna saman hugmyndum (5 mín).
2. Kennari opnar Google myndaleit á skjávarpa og útskýrir: „Þetta er eins og risastórt myndasafn. Við getum skrifað orð og fengið myndir.“ (3 mín).
3. Kennari biður nemanda að nefna eitthvað sem hann vildi sjá mynd af (t.d. „ísbjörn“). Kennari skrifar leitarorðið og sýnir niðurstöður (5 mín).
4. Nemendur ræða: Hvaða myndir komu upp? Eru þær allar eins? Hver hentar best ef við erum að læra um ísbirni? (5 mín).
5. Fleiri nemendur fá tækifæri til að velja viðfangsefni — kennari leitar og nemendur ræða niðurstöður saman (12 mín).
6. Kennari tekur saman: Við gátum fundið myndir af öllu sem okkur datt í hug! En hvað ef myndin er ekki af raunverulegu dýri — hvernig vitum við það? Tengja við fyrri kennslustund um satt og skáldskap (5 mín).
7. Nemendur teikna uppáhaldsmyndina sína úr leitinni á blað og skrifa nafnið á efninu (með aðstoð kennara) (5 mín).

• Lestur: Nemendur geta ekki lesið; kennari sér um allt sem tengist lestri og ritun
• Tækni: Engin fyrri reynsla af tölvum nauðsynleg; kennari stýrir tæknibúnaðinum
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta tjáð sig munnlega um efni sem þeir hafa áhuga á

• Sýnikennsla (e. modeling) — Kennari sýnir ferlið skref fyrir skref á stórum skjá svo nemendur sjái nákvæmlega hvað gerist
• Leiðsagnarkennsla — Kennari leiðir nemendur í gegnum ferlið og nemendur taka ákvarðanir um efnisval

Að nemendur upplifi einfalda stafræna leit með leiðsögn kennara og skilji að tölvan getur hjálpað okkur að finna svör við spurningum. Nemendur öðlast fyrstu reynslu af því að nota stafrænt verkfæri til upplýsingaleitar undir handleiðslu.

Nemendur vinna með kennara í hóp þar sem þeir spyrja spurninga um efni sem þeir eru að læra um (t.d. dýr á Íslandi). Kennari notar tölvu og skjávarpa til að leita að svörum á netinu, sýnir nemendum ferlið og les niðurstöður upphátt. Nemendur hjálpa til með að ákveða hvað á að leita að og meta hvort svarið hafi fundist. Þetta er fyrsta skrefið í að skilja ferli stafrænnar upplýsingaleitar.

• Google leit
• Skjávarpi eða snjalltafla
• Wikipedia (íslensk útgáfa)

1. Kennari segir: „Í dag ætlum við að nota tölvuna til að finna svör við spurningum. Þið eruð vísindafólk!“ (3 mín).
2. Kennari spyr: „Hvað viljið þið vita um dýr á Íslandi?“ og skrifar spurningar nemenda á töflu (t.d. „Hversu stór er refur?“, „Hvað borða lundar?“) (7 mín).
3. Kennari velur eina spurningu og sýnir hvernig hann skrifar leitarorð í Google (t.d. „Íslandsrefur stærð“). Nemendur horfa á skjáinn (5 mín).
4. Kennari opnar eina niðurstöðu og les upphátt. Spyr nemendur: „Fengum við svar við spurningunni okkar?“ (5 mín).
5. Endurtaka ferlið með 2-3 spurningum til viðbótar — nemendur hjálpa til að velja spurningar og segja kennara hvaða niðurstöðu á að opna (12 mín).
6. Kennari sýnir Wikipedia-grein um eitt dýrið — sýnir mynd og les stutta lýsingu. Spyr: „Var þetta gott svar?“ (5 mín).
7. Samantekt: „Við notuðum tölvuna eins og bókasafn — við spurðum spurningu og fundum svarið. Við getum alltaf beðið um hjálp til að leita!“ (3 mín).

• Lestur: Nemendur geta ekki lesið sjálfir; kennari les allt upphátt og nemendur vinna munnlega
• Tækni: Nemendur hafa kynnst hugmyndinni um leit á netinu í fyrri kennslustund
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta spurt einfalda spurningu og hlustað á svör

• Spurnadrifið nám — Nemendur búa til eigin spurningar og upplifa ferlið við að finna svör
• Heilsbekkjarkennsla með virkri þátttöku — Kennari stýrir en nemendur taka virkan þátt í ákvörðunum og umræðum

Að kenna nemendum að greina muninn á raunverulegum myndum og skáldsuðu myndefni með einföldum hætti.

Nemendur skoða myndir og ræða hvort þær sýni eitthvað sem er satt eða skáldskapur. Kennarinn sýnir ljósmyndir af dýrum og samanber þær við teiknimyndir af sömu dýrum. Nemendur æfa sig í að greina á milli þess sem er raunverulegt og þess sem er tilbúið.

• Skjávarpi / snjalltafla
• Prentaðar myndir

Kennarinn sýnir 10 myndir á skjávarpa — sumar eru ljósmyndir af raunverulegum dýrum og sumar eru teiknimyndir eða fantasíumyndir. Nemendur fá prentaðar útgáfur af myndunum og flokka þær í tvo hópa: „Satt” og „Skáldskapur”. Að lokum ræðir bekkurinn niðurstöðurnar saman og nemendur útskýra val sitt.

• Lestur: Nemendur þurfa ekki að geta lesið; verkefnið byggir á myndum og munnlegri umræðu.
• Tækni: Engin sérstök tæknikunnátta krafist. Kennarinn stýrir skjánum.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta hlustað á leiðbeiningar og tekið þátt í samræðu.

• Myndræn greining — Nemendur skoða myndir í hóp og ræða hvort þær séu sannar eða skáldaðar. Kennarinn leiðbeinir umræðunni.
• Flokkun í hópa — Nemendur flokka myndir á veggspjald í tvo dálka: „Satt” og „Skáldskapur”.

Að þjálfa nemendur í að greina muninn á fræðilegu efni og skáldskap með því að hlusta á tvær tegundir texta.

Kennarinn les upp tvo stutta texta: einn úr fræðibók um dýr og einn úr ævintýri. Nemendur hlusta vel og ræða hvort textinn segi frá einhverju raunverulegu eða skálduðu. Þeir æfa sig í að bera kennsl á einkenni beggja tegunda.

• Barnabækur (fræðibók og ævintýri)
• Veggspjald með tveimur dálkum

Kennarinn les fyrst stuttan fræðilegan texta um til dæmis hrefnu og síðan stutt ævintýri um talandi dýr. Eftir hvorn texta ræðir bekkurinn: „Var þetta satt eða skáldskapur? Hvernig vitum við það?” Nemendur fá litla miða (grænan fyrir satt, rauðan fyrir skáldskap) og halda upp réttum miða meðan kennarinn les setningar úr báðum textunum. Að lokum skrá nemendur saman á veggspjald einkenni fræðitexta og skáldskapar.

• Lestur: Nemendur þurfa ekki að geta lesið sjálfir; kennarinn les upp.
• Tækni: Engin tæknikunnátta krafist.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta hlustað í nokkrar mínútur og tekið þátt í samræðu.

• Upplestur og samræða — Kennarinn les tvo texta upphátt og nemendur ræða saman eftir hvern texta hvort hann sé sannur eða skáldaður.
• Samanburður — Nemendur bera saman textana tvo og nefna hvað er ólíkt á milli þeirra.

Að kenna nemendum að finna aðalatriði í sögu og greina hvað er mikilvægast í efni sem þeir hlusta á.

Nemendur hlusta á stutta sögu og æfa sig í að finna aðalatriðin. Kennarinn leiðbeinir þeim í gegnum verkefnið með spurningum eins og „Hvað gerðist fyrst?” og „Hvað var mikilvægast?”. Nemendur teikna aðalatriðin í réttri röð.

• Stuttar sögur (upplestur)
• Teikniblöð og litir

Kennarinn les stutta sögu upphátt og stoppar á lykilstöðum til að spyrja: „Hvað gerðist?” Eftir söguna fá nemendur blað sem er skipt í þrjá reiti. Þeir teikna aðalatriðin: hvað gerðist fyrst, síðan og síðast. Nemendur fá tækifæri til að segja samnemendum frá myndunum sínum í litlum hópum. Kennarinn fer á milli hópa og aðstoðar eftir þörfum.

• Lestur: Nemendur þurfa ekki að geta lesið; þeir hlusta og teikna.
• Tækni: Engin tæknikunnátta krafist.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta einbeitt sér að hlustun í stuttan tíma og geta teiknað.

• Leiðbeind hlustun — Kennarinn les sögu og stoppar reglulega til að spyrja spurninga sem leiðbeina nemendum í að finna aðalatriðin.
• Myndaröð — Nemendur teikna 3 myndir sem sýna upphaf, miðju og endi sögunnar.

Að kynna nemendum hugmyndina um höfunda og að einhver skrifar allar bækur og sögur.

Nemendur skoða bækur og finna nöfn höfunda. Kennarinn útskýrir að allir textar eiga höfund — einhver hefur skrifað þá. Nemendur æfa sig í að finna nafn höfundar á bókarkápu og ræða af hverju það skiptir máli að vita hver skrifaði bókina.

• Barnabækur úr skólasafni
• Veggspjald

Kennarinn byrjar á að spyrja: „Hefur einhver skrifað þessa bók?” og sýnir bókarkápu. Nemendur fá hvert sína bók úr skólasafni og leita að nafni höfundar á kápunni. Kennarinn gengur á milli og aðstoðar. Þegar allir hafa fundið höfundinn segja nemendur nafnið upphátt og kennarinn skráir á veggspjald. Að lokum ræðir bekkurinn: „Af hverju skiptir máli að vita hver skrifaði bókina?”

• Lestur: Nemendur þurfa ekki að geta lesið sjálfir; kennarinn les nöfn höfunda.
• Tækni: Engin tæknikunnátta krafist.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta tekið þátt í umræðu og skoðað bækur.

• Uppgötvunarnám — Nemendur skoða bækur og reyna sjálfir að finna nafn höfundar áður en kennarinn útskýrir.
• Samræða í hóp — Bekkurinn ræðir saman um hvað höfundur gerir og af hverju það er mikilvægt.

Að kenna nemendum að hugmyndir tilheyra einhverjum og að mikilvægt er að segja frá hvaðan hugmyndir koma.

Nemendur ræða um hugmyndir — til dæmis sögur, teikningar og lög. Kennarinn útskýrir að þegar við notum hugmyndir annarra eigum við að segja frá hvaðan þær koma. Nemendur æfa þetta með einföldum hætti í leik.

• Dæmi um sögur og lög

Kennarinn byrjar á að spyrja: „Hefur einhver sagt ykkur frá einhverju áhugaverðu?” og ræðir um að hugmyndir koma alltaf frá einhverjum. Nemendur sitja í hring og æfa sig: „Ég heyrði þessa sögu frá [nafn].” Síðan spilar kennarinn þekkt lag og spyr: „Hver samdi þetta lag?” Nemendur ræða saman og kennarinn útskýrir að þegar við notum hugmyndir annarra eigum við að segja frá hvaðan þær koma.

• Lestur: Engin lestrarfærni krafist; verkefnið er munnlegt.
• Tækni: Engin tæknikunnátta krafist.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta hlustað og tekið þátt í samræðu.

• Hlutverkaleikur — Nemendur æfa sig í að segja „þetta er hugmynd frá...” með því að segja hvort frá öðrum í bekknum.
• Umræður í hring — Nemendur sitja í hring og segja frá einhverju sem einhver annar kenndi þeim eða sagði þeim.

Að kenna nemendum að upplýsingar koma frá ýmsum stöðum og að mikilvægt er að vita hvaðan efni kemur.

Nemendur ræða hvar þeir finna upplýsingar — í bókum, frá foreldrum, frá kennurum, á netinu. Kennarinn kynnir hugmyndina um „heimildir” á einfaldan hátt sem „staðinn þar sem við finnum svörin.” Nemendur æfa sig í að segja hvaðan þeir fengu upplýsingar.

• Myndir af heimildum (bók, tölva, kennari, foreldri)
• Veggspjald

Kennarinn spyr: „Ef þið vilduð vita hvaða dýr er stærst í heiminum, hvar mynduð þið leita að svarinu?” Nemendur ræða saman í pörum og deila síðan svörum sínum. Kennarinn skráir svörin á veggspjald: bók, tölva, mamma/pabbi, kennari, o.s.frv. Kennarinn útskýrir að þetta kallast „heimildir” — staðirnir þar sem við finnum svör. Að lokum æfa nemendur sig: kennarinn segir staðreynd og spyr „hvar heldið þið að ég hafi frétt þetta?” og nemendur giska.

• Lestur: Engin lestrarfærni krafist; verkefnið er munnlegt.
• Tækni: Engin tæknikunnátta krafist.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta tekið þátt í samræðu.

• Samræðumiðað nám — Nemendur ræða saman í pörum og síðan í stórum hópi um hvar þeir finna upplýsingar.
• Spurningadrifið nám — Kennarinn setur fram einfalda spurningu og nemendur ræða hvar þeir myndu leita að svarinu.

Nemendur kynnast glærukynningum og læra að setja texta á glæru í fyrsta skipti. Þetta er fyrsta skrefið í að skilja hvernig stafrænar kynningar virka og hvernig hægt er að deila upplýsingum á skjá.

Nemendur opna Google Slides með aðstoð kennara og búa til eina glæru þar sem þeir skrifa nafnið sitt og eina setningu um sjálfa sig. Kennarinn sýnir skref fyrir skref hvernig á að opna forritið, velja auða glæru og slá inn texta. Nemendur æfa sig í að nota lyklaborðið til að skrifa á glæruna og sjá niðurstöðuna á skjánum.

• Google Slides

Nemendur búa til eina glæru þar sem stendur nafnið þeirra í stórum stöfum og ein setning um eitthvað sem þeim finnst skemmtilegt (t.d. 'Ég á hund' eða 'Mér finnst gaman að teikna'). Kennarinn leiðbeinir skref fyrir skref og gengur á milli til að aðstoða. Þegar allir eru búnir sýnir kennarinn glærur allra í bekknum á stórskjánum.

• Lestur: Nemandi þarf að geta lesið og skrifað eigið nafn og einfaldar setningar
• Tækni: Nemandi þarf að geta notað mús og lyklaborð á grunnstigu
• Aðrar forsendur: Engin fyrri reynsla af kynningarforritum er nauðsynleg

• Bein kennsla með fyrirmynd — Kennarinn sýnir hvert skref á stórskjá og nemendur fylgja eftir á eigin tölvu. Kennarinn les upp skrefin og bendir á viðeigandi takka.
• Jafningjakennsla — Nemendur sem klára fyrr hjálpa samnemendum sínum að finna textareitinn og skrifa á glæruna.

Nemendur læra að breyta litum og bakgrunni á glærum sínum. Þetta kennir þeim grunnhönnun og hvað litaval getur gert fyrir framsetningu upplýsinga.

Nemendur opna Google Slides og æfa sig í að velja mismunandi bakgrunnslit og -myndir á glærum. Kennarinn sýnir hvernig á að breyta bakgrunni og litum á texta. Nemendur prufa mismunandi litasamsetningar og læra að velja lit sem gerir textann læsilegan.

• Google Slides

Nemendur búa til tvær glærur: eina með bjartan bakgrunn og dökkan texta og aðra með dökkan bakgrunn og bjartan texta. Á báðum glærum skrifa þeir uppáhaldslit sinn. Kennarinn sýnir fyrst hvernig litavalið virkar og gengur svo á milli til að aðstoða. Í lok tímans skoða nemendur glærur hvers annars og ræða hvaða litasamsetningar eru auðlesnustu.

• Lestur: Nemandi þarf að þekkja liti og geta lesið einfaldar leiðbeiningar
• Tækni: Nemandi þarf að geta opnað Google Slides og skrifað texta á glæru (úr kennslustund 1)
• Aðrar forsendur: Grunnþekking á litanöfnum

• Bein kennsla með sýnikennslu — Kennarinn sýnir á stórskjá hvernig á að finna bakgrunnsstillingar og litaval. Nemendur fylgja eftir á eigin skjá.
• Tilraunanám — Nemendur fá frjálst svigrúm til að prófa mismunandi litasamsetningar og bakgrunna og segja frá því hvað þeim líkaði best.

Nemendur læra að setja myndir á glærur og skilja hvernig myndir geta bætt við kynningu. Þetta er mikilvægt skref í að búa til myndrænar kynningar sem eru skemmtilegar og áhugaverðar.

Nemendur nota Google Slides til að setja mynd inn á glæru. Kennarinn sýnir hvernig á að leita að myndum í gegnum innbyggða myndaleit og setja þær á glæru. Nemendur velja myndir af dýrum eða hlutum sem þeim líkar við og raða þeim á glæruna ásamt stuttum texta.

• Google Slides

Nemendur búa til eina glæru um uppáhaldsdýrið sitt. Á glærunni á að vera mynd af dýrinu (sótt í gegnum Insert > Image > Search the web), nafn dýrsins í stórum stöfum og ein setning um af hverju þeim líkar við dýrið. Kennarinn sýnir skref fyrir skref og gengur á milli til að hjálpa. Þegar allir eru búnir fá nokkrir nemendur að sýna glæruna sína og segja öðrum frá dýrinu.

• Lestur: Nemandi þarf að geta lesið einfaldar leiðbeiningar og skrifað orð
• Tækni: Nemandi þarf að geta skrifað texta á glæru og breytt bakgrunni (úr kennslustundum 1 og 2)
• Aðrar forsendur: Grunnfærni í að nota mús til að draga og sleppa hlutum

• Skref-fyrir-skref leiðbeining — Kennarinn sýnir hvernig á að fara í Insert > Image og velja mynd. Nemendur fylgja hverju skrefi á eigin tölvu.
• Skapandi verkefnavinna — Nemendur fá val um hvaða myndir þeir setja á glæruna sem eykur innri hvatningu og skapandi hugsun.

Nemendur kynnast ritvinnsluforriti í fyrsta skipti og læra að opna Google Docs og skrifa nafnið sitt. Þetta er fyrsta skrefið í stafræna ritun og tengir saman lyklaborðsnotkun og ritunarfærni.

Kennarinn sýnir hvernig á að opna Google Docs, skrifa í skjalið og finna stafi á lyklaborðinu. Nemendur æfa sig í að skrifa nafnið sitt í stórum og litlum stöfum. Kennarinn gengur á milli og hjálpar nemendum að finna rétta stafi á lyklaborðinu.

• Google Docs

Nemendur opna Google Docs með aðstoð kennara og skrifa nafnið sitt í stórum stöfum á fyrstu línu. Á annarri línu skrifa þeir nafnið í litlum stöfum. Á þriðju línu skrifa þeir 'Ég er í 1. bekk'. Kennarinn sýnir hvert skref á stórskjá og gengur á milli til að aðstoða. Nemendur sem klára fljótt geta skrifað nöfn vinanna sinna.

• Lestur: Nemandi þarf að þekkja stafi nafns síns og geta skrifað þá
• Tækni: Nemandi þarf að geta notað mús til að smella og lyklaborð til að slá inn stafi
• Aðrar forsendur: Engin fyrri reynsla af ritvinnslu er nauðsynleg

• Bein kennsla með fyrirmynd — Kennarinn sýnir hvert skref á stórskjá: opna Google Docs, smella í skjalið, finna stafi á lyklaborðinu og skrifa nafn. Nemendur fylgja eftir.
• Jafningjakennsla — Nemendur sem klára fyrr hjálpa samnemendum að finna stafi á lyklaborðinu.

Nemendur læra að breyta lit og stærð leturs í Google Docs. Þetta er mikilvægt skref í að skilja hvernig ritvinnsluforrit gerir kleift að breyta útliti texta og gerir ritun skemmtilegri.

Kennarinn sýnir hvernig á að velja texta (merkja) og breyta lit og stærð leturs í Google Docs. Nemendur æfa sig í að skrifa orð í mismunandi litum og stærðum. Kennarinn leggur áherslu á að velja texta fyrst og breyta honum svo.

• Google Docs

Nemendur skrifa fimm uppáhaldslitinasin á lista í Google Docs. Þeir breyta svo hverjum lit á listanum þannig að orðið 'rauður' er í rauðum lit, 'blár' í bláum lit o.s.frv. Þeir breyta líka leturstærðinni þannig að fyrsta orðið er lítið (12) og síðasta orðið er stórt (36). Kennarinn sýnir hvernig á að velja texta og breyta honum og gengur á milli til að hjálpa.

• Lestur: Nemandi getur skrifað nafnið sitt og einfaldar setningar
• Tækni: Nemandi getur opnað Google Docs og skrifað texta (úr kennslustund 1)
• Aðrar forsendur: Nemandi þekkir liti og getur notað mús

• Sýnikennsla og æfing — Kennarinn sýnir hvernig á að velja texta, finna litaval og leturstærðarval. Nemendur fylgja eftir.
• Skapandi ritun — Nemendur fá frelsi til að velja liti og stærðir sem þeim líkar, sem eykur áhuga og gleði í ritun.

Nemendur læra mikilvægi þess að vista vinnu sína og hvernig Google Docs vistar sjálfkrafa. Þeir kynnast því að gefa skjali nafn og finna skjalið aftur síðar. Þetta er grunnfærni sem nemendur munu nota alla sína skólagöngu.

Kennarinn útskýrir hvað þýðir að 'vista' og hvers vegna það er mikilvægt. Þeir skoða saman hvernig Google Docs vistar sjálfkrafa en hvernig mikilvægt er að gefa skjalinu gott nafn. Nemendur æfa sig í að nefna skjal og finna það aftur í Google Drive.

• Google Docs

Nemendur opna nýtt skjal í Google Docs og nefna það 'Nafn nemandans — Mín fyrsta saga'. Þeir skrifa 2-3 setningar um eitthvað skemmtilegt sem þeir gerðu. Kennarinn sýnir hvar nafn skjalsins er efst á skjánum og hvernig á að breyta því. Síðan loka nemendur vafranum og opna Google Drive til að finna skjalið sitt aftur. Þeir staðfesta að textinn sé enn þar og skilja þannig hvað sjálfvirk vistun þýðir.

• Lestur: Nemandi getur skrifað nafn og stuttar setningar
• Tækni: Nemandi getur opnað Google Docs, skrifað texta og breytt litum og stærðum (úr kennslustundum 1 og 2)
• Aðrar forsendur: Grunnþekking á hugtakinu 'vista'

• Samlíking og sýnikennsla — Kennarinn notar samlíkingu: 'Eins og þú geymir teikninguna þína í möppunni, geymir tölvan skjalið þitt á netinu.' Kennarinn sýnir hvernig á að nefna skjal og finna það.
• Æfing og endurtekning — Nemendur búa til skjal, nefna það, loka vafranum og opna Google Drive til að finna skjalið aftur. Þeir endurtaka þetta tvisvar.

Að nemendur kynnist því að lesa úr einföldum sjónrænum töflum og skilja hvernig gögn eru sett fram í tíðnitöflu.

Nemendur skoða litríkar tíðnitöflur sem sýna kunnuglega hluti (t.d. uppáhaldsávaxtir bekkjarins). Kennarinn fer yfir hvernig á að lesa úr töflunni og nemendur svara spurningum um gögnin. Að lokum fá nemendur að búa til sína eigin tíðnitöflu með myndum á pappír.

• Skjávarpi og tölva kennara
• Pappír og litir

Kennarinn sýnir tíðnitöflu á skjávarpa (t.d. uppáhaldsávaxtir nemenda). Nemendur svara spurningum: 'Hvað er vinsælast?', 'Hversu margir kusu epli?' Að lokum fá nemendur pappír og teikna sína eigin tíðnitöflu: þeir velja viðfangsefni (t.d. uppáhaldsdýr), telja atkvæði í bekknum og skrá niður.

• Lestur: Nemendur þurfa ekki að geta lesið texta; töflurnar nota myndir og tákn.
• Tækni: Engin sérstök tæknikunnátta krafist. Kennarinn sýnir allt á skjávarpa.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að þekkja tölur upp í 10 og geta talið hluti.

• Sjónrænt nám — Nemendur skoða stórar litríkar tíðnitöflur á skjávarpa og bera kennsl á mynstur.
• Samræða — Kennarinn spyr nemendur spurninga um gögnin og þeir svara í hópi eða með handauppréttingu.

Að nemendur læri að safna gögnum með talningu og flokka þau í einfalda töflu.

Nemendur vinna saman í hópum og safna gögnum úr bekknum (t.d. hvaða lit nemendur eru í). Þeir flokka gögnin og skrá í einfalda töflu á pappír. Kennarinn sýnir síðan hvernig sama taflan lítur út á tölvu.

• Pappír og litir
• Skjávarpi

Nemendur skipta sér í hópa. Hver hópur fær verkefni: 'Hvaða lit klæðast nemendur bekkjarins í dag?' Þeir ganga um bekkinn, telja og skrá niður í einfalda töflu (t.d. rauður: 5, blár: 7). Kennarinn safnar niðurstöðum og sýnir hvernig sama taflan lítur út á tölvuskjá.

• Lestur: Nemendur þurfa ekki lestrarkunnáttu; kennarinn skrifar flokkaheiti á töfluna.
• Tækni: Engin tækniforsenda; nemendur vinna fyrst á pappír.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta talið og þekkja liti.

• Samvinnunám — Nemendur vinna í litlum hópum (3-4) við gagnasöfnun og flokkun.
• Virkt nám — Nemendur safna gögnum sjálfir með því að standa upp, hreyfa sig og telja.

Að nemendur læri að setja gögn fram í súluriti, bæði á pappír og með aðstoð hugbúnaðar.

Nemendur búa til einfalda súlurit á pappír út frá gögnum sem þeir söfnuðu áður. Kennarinn sýnir síðan hvernig búa má til súlurit á tölvu og nemendur prófa með aðstoð.

• Pappír og litir
• Google Sheets

Nemendur fá gögn (t.d. 'Hvað borðuðu til morgunverðar?') og teikna fyrst einfalda súlurit á pappír. Kennarinn sýnir síðan skref-fyrir-skref hvernig slá má gögnin inn í Google Sheets og búa til súlurit. Nemendur prófa sjálfir með aðstoð kennara eða stuðningsaðila.

• Lestur: Nemendur þurfa að geta lesið einfalda flokkaheiti (t.d. nöfn á litum).
• Tækni: Nemendur þurfa að geta notað mús eða snertiskjá til að velja reiti.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að þekkja tölur og geta fyllt inn tölur í reiti.

• Skref-fyrir-skref leiðbeiningar — Kennarinn sýnir hvert skref á skjávarpa og nemendur fylgja eftir á sínum tækjum.
• Frá áþreifanlegu til stafrænts — Nemendur vinna fyrst á pappír og fara síðan yfir í tölvu, sem tengir saman hugmyndir.

Að nemendur taki sína fyrstu ljósmynd með spjaldtölvu og læri grunnatriði í meðferð tækisins.

Nemendur fá spjaldtölvu í hendur og læra hvernig á að halda henni rétt, opna myndavélarforritið og taka ljósmynd. Þeir taka mynd af ákveðnu viðfangsefni (t.d. uppáhaldshlut) og skoða myndina á skjánum.

• iPad / spjaldtölva
• Photos (Myndir)

Kennarinn sýnir hvernig opna á myndavélarforritið á iPad og hvernig taka á mynd. Nemendur fá hvert sinn iPad (eða deila í pörum). Þeir fá verkefni: 'Taktu mynd af uppáhaldshlutnum þínum í skólastofunni.' Nemendur taka mynd, skoða hana og velja bestu myndina sína. Þeir sýna bekknum myndina og segja hvað er á henni.

• Lestur: Engin lestrarkrafa; kennarinn sýnir allt sjónrænt.
• Tækni: Engin tækniforsenda; nemendur læra grunnatriði í kennslustund.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta haldið á spjaldtölvu og ýtt á hnapp.

• Sýnikennsla — Kennarinn sýnir hvernig halda á spjaldtölvunni og taka mynd á skjávarpa.
• Verklegt nám — Nemendur fá tækin í hendur og taka myndir sjálfir.

Að nemendur taki sitt fyrsta stutt myndskeið og skilji muninn á ljósmynd og myndbandi.

Nemendur læra muninn á ljósmynd og myndbandi. Þeir skipta yfir í myndbandsham á spjaldtölvunni, taka stutt myndskeið (5-10 sekúndur) og horfa á það. Kennarinn ræðir muninn á mynd sem stendur kyrr og mynd sem hreyfist.

• iPad / spjaldtölva
• Photos (Myndir)

Kennarinn sýnir ljósmynd og myndskeið af sama hlut (t.d. hundur sem situr og hundur sem hleypur). Nemendur ræða: 'Hvað er ólíkt?' Nemendur skipta yfir í myndbandsham og taka stutt myndskeið (t.d. samnemandi sem veifar). Þeir horfa á skeiðið, prófa aftur og velja bestu tilraunina.

• Lestur: Engin lestrarkrafa; kennarinn sýnir allt sjónrænt.
• Tækni: Nemendur þurfa að geta tekið ljósmynd (kennt í fyrra verkefni).
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta haldið spjaldtölvu kyrri í nokkrar sekúndur.

• Samanburður — Kennarinn sýnir ljósmynd og myndskeið af sama hlut og nemendur ræða muninn.
• Verklegt nám — Nemendur taka eigin myndskeið og upplifa ferlið sjálfir.

Að nemendur hugsi um hvað gerir mynd fallega og læri undirstöðuatriði í myndbyggingu.

Nemendur skoða fjölbreytt safn af ljósmyndum og ræða hvað gerir sumar myndir fallegri en aðrar. Kennarinn kynnir einföld hugtök eins og 'nálægt/fjarlægt' og 'birtu/myrkur'. Nemendur taka síðan myndir þar sem þeir reyna að gera þær fallegar.

• iPad / spjaldtölva
• Skjávarpi

Kennarinn sýnir 6-8 ljósmyndir á skjávarpa: sumar með góðri lýsingu og fókus, aðrar óskýrar eða dimmar. Nemendur kjósa: 'Hvað er fallegust og af hverju?' Kennarinn dregur saman: birta hjálpar, skýrleiki er mikilvægur. Nemendur fara í skólastofuna eða út og taka 5 myndir þar sem þeir reyna að nota það sem þeir lærðu. Þeir velja bestu myndina og sýna bekknum.

• Lestur: Engin sérstök lestrarkrafa.
• Tækni: Nemendur þurfa að geta tekið ljósmynd á spjaldtölvu.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta skoðað myndir og tjáð skoðanir.

• Umræða og greining — Nemendur skoða myndir og ræða hvað þeim finnst fallegt og af hverju.
• Tilraunakennsla — Nemendur taka margar myndir og velja bestu sem eflir dómgreind.

Að nemendur kynnist stafrænum teikniverkfærum á spjaldtölvu og upplifi gleði af því að búa til eigin myndir á skjá. Þetta er fyrsta kynning þeirra af stafrænu myndmenntaverkfæri og leggur grunn að frekari vinnu með myndvinnslu.

Kennari kynnir teikniforrit á spjaldtölvu (t.d. TuxPaint) og sýnir hvernig hægt er að velja liti og teikna á skjáinn með fingrinum eða pennaverkfæri. Nemendur fá tækifæri til að prófa sjálfir og búa til einfalda mynd. Í lok stundar sýna nemendur samnemendum sínum teikningarnar og segja frá þeim.

• TuxPaint
• Spjaldtölvur (iPad eða sambærilegar)

1. Kennari sýnir TuxPaint á skjávarpa og opnar forritið. Kynnir helstu tákn: penna, lit, gúmmí (5 mín).
2. Kennari teiknar einfalda sólarmynd á skjánum og útskýrir hvert skref (3 mín).
3. Nemendur fá spjaldtölvur og opna TuxPaint með hjálp kennara (5 mín).
4. Nemendur teikna frjálsa mynd — kennari leggur til að teikna eitthvað sem þeim finnst gaman (15 mín).
5. Kennari gengur á milli og hjálpar nemendum sem eiga í vandræðum (á meðan).
6. Nemendur sýna teikningarnar sínar á stóra skjánum og segja frá myndinni sinni (10 mín).
7. Kennari dregur saman: Í dag lærðum við að teikna á tölvu! (2 mín).

• Lestur: Nemendur geta ekki lesið; öll vinna fer fram með sjónrænum leiðbeiningum og munnlegum fyrirmælum
• Tækni: Engin fyrri tækniþekking krafist; kennari sýnir hvert skref á stórum skjá
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta haldið á spjaldtölvu og notað fingur til að snerta skjáinn

• Sýnikennsla — Kennari sýnir hvert skref á skjávarpa áður en nemendur reyna sjálfir — opna forrit, velja lit, teikna og vista
• Frjáls sköpun með stuðningi — Nemendur fá frelsi til að teikna hvað sem þeir vilja en kennari gengur á milli og veitir aðstoð eftir þörfum

Að nemendur kynnist litablöndun í stafrænu umhverfi og læri að blanda saman litum til að skapa nýja liti. Þetta tengir myndmennt og tækni saman á skemmtilegan hátt.

Kennari sýnir nemendum hvernig hægt er að blanda litum í teikniforritinu með því að mála einn lit ofan á annan. Nemendur reyna sjálfir og uppgötva hvaða litir verða til þegar grunnlitir eru blandaðir saman. Þeir búa til „litabóga-mynd” þar sem þeir nota sem flesta liti.

• TuxPaint
• Spjaldtölvur

1. Kennari rifjar upp: Þið munið TuxPaint frá síðast — í dag ætlum við að leika okkur með litina! (2 mín).
2. Kennari sýnir á skjávarpa hvernig hann málar blátt ofan á gult og spyr nemendur: Hvaða litur verður til? (5 mín).
3. Nemendur giska og kennari sýnir niðurstöðuna. Endurtekur með rauðu og bláu, gulu og rauðu (5 mín).
4. Nemendur opna TuxPaint og reyna sjálfir litablöndun — fá verkefni að finna sem flesta nýja liti (15 mín).
5. Nemendur búa til „litabógamynd” með öllum litunum sem þeir fundu (8 mín).
6. Nemendur sýna samnemendum myndir sínar og segja hvaða liti þeir fundu (5 mín).

• Lestur: Nemendur þurfa ekki að geta lesið; kennari sýnir allt sjónrænt og segir til munnlega
• Tækni: Nemendur hafa kynnst TuxPaint í fyrri kennslustund og geta opnað forritið
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að þekkja helstu liti á íslensku

• Uppgötvunarnám — Nemendur uppgötva sjálfir hvað gerist þegar litir eru blandaðir saman, frekar en að fá svarið sagt fyrir
• Sjónræn sýnikennsla — Kennari sýnir litablöndun á stórum skjá þannig að allir sjái hvernig nýir litir verða til

Að nemendur læri að taka ljósmyndir af eigin handverkum og teikningum með spjaldtölvu og sjá hvernig hægt er að geyma verk sín á stafrænu formi. Þetta tengir saman hefðbundna sköpun og stafræna miðlun.

Nemendur taka ljósmyndir af teikningum sínum eða handverkum með spjaldtölvu. Kennari sýnir hvernig myndavélin á spjaldtölvunni virkar og hvernig á að halda henni stöðugri. Nemendur skoða myndir sínar og velja þá bestu til að sýna bekknum.

• Spjaldtölvur með myndavél
• Teikningar eða handverk nemenda

1. Kennari sýnir á skjávarpa hvernig myndavélin á spjaldtölvunni virkar: opna, miða og ýta á takka (5 mín).
2. Kennari tekur mynd af einu verki og sýnir bekknum. Ræðir: Er myndin skýr? Er verkið allt á myndinni? (3 mín).
3. Nemendur fá spjaldtölvur og æfa sig í að taka mynd af borðinu sínu (5 mín).
4. Nemendur leggja teikningar sínar eða handverk á borðið og taka 2-3 myndir af hverju verki (12 mín).
5. Nemendur skoða myndirnar sínar og velja þá bestu (5 mín).
6. Nemendur sýna samnemendum sína bestu mynd og segja stuttlega frá verkinu (8 mín).
7. Kennari dregur saman: Nú getum við geymt verkin ykkar á tölvunni líka! (2 mín).

• Lestur: Nemendur þurfa ekki lestur; kennarinn sýnir og útskýrir munnlega
• Tækni: Nemendur hafa notað spjaldtölvur í fyrri kennslustundum og þekkja grunnaðgerðir
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að hafa handverk eða teikningu tilbúin til ljósmyndunar

• Verklegt nám — Nemendur læra ljósmyndun með því að gera — taka myndir og meta þær sjálfir
• Jafningjafræðsla — Nemendur sýna hvor öðru myndir sínar og gefa einfalda endurgjöf

Að nemendur upplifi að taka upp eigin rödd á spjaldtölvu og hlusta á sig sjálfa. Þetta er fyrsta kynningin af hljóðupptöku og gefur nemendum tilfinningu fyrir stafrænum hljóðverkfærum.

Kennari sýnir hvernig hægt er að taka upp rödd á spjaldtölvu. Nemendur taka upp stuttar setningar eða þulur og hlusta á upptökurnar sínar. Þeir læra að ýta á „play” og „record” og upplifa gleði af því að heyra sína eigin rödd.

• GarageBand (eða innbyggð upptökuforrit á spjaldtölvu)
• Spjaldtölvur

1. Kennari segir: Í dag ætlum við að taka upp röddina okkar á tölvunni! Sýnir á skjávarpa hvernig á að opna forrit og ýta á upptöku (5 mín).
2. Kennari tekur upp eigin rödd og spilar fyrir bekkinn. Nemendur hlæja og sjá hvernig þetta virkar (3 mín).
3. Nemendur fá spjaldtölvur og prófa sjálfir — taka upp nafnið sitt og segja „halló” (7 mín).
4. Nemendur taka upp þulu eða söng sem bekkurinn hefur lært (10 mín).
5. Nemendur hlusta á upptökur sínar og gefa viðbrögð — hvernig hljóðaði ég? (8 mín).
6. Nokkrir nemendur spila upptöku sína fyrir bekkinn (5 mín).
7. Kennari dregur saman: Við tókum upp röddina okkar og gátum hlustað aftur! (2 mín).

• Lestur: Nemendur geta ekki lesið; kennari sýnir sjónrænt og segir til munnlega
• Tækni: Engin fyrri tækniþekking krafist; kennari stýrir öllu
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta sagt stuttar setningar upphátt

• Sýnikennsla — Kennari sýnir hvert skref á stórum skjá — ýta á taka upp, tala, stöðva, hlusta
• Leikræn nálgun — Nemendur taka upp þulur, dýrahljóð eða grínsamlegar setningar sem gerir verkefnið skemmtilegt

Að nemendur upplifi að bæta hljóðáhrifum eða bakgrunnshljóðum við upptöku. Þetta sýnir þeim að hægt er að breyta og bæta við hljóði á stafrænan hátt.

Nemendur taka upp rödd og bæta síðan við einföldum hljóðáhrifum — t.d. klappa, syngja eða nota hljóðáhrifatakka í GarageBand. Þeir hlusta á fyrir og eftir og sjá hvernig hljóðin breytast.

• GarageBand
• Spjaldtölvur

1. Kennari rifjar upp: Í síðasta tíma tókum við upp röddina. Í dag ætlum við að bæta við skemmtilegum hljóðum! (2 mín).
2. Kennari sýnir hljóðáhrifatakka í GarageBand — trommuslag, bjölluljóð, dýrahljóð (5 mín).
3. Kennari tekur upp setningu og bætir við hljóðáhrifum — spilar fyrir bekkinn (3 mín).
4. Nemendur taka upp setningu eða þulu (5 mín).
5. Nemendur bæta við hljóðáhrifum — prófa mismunandi hljóð og velja (12 mín).
6. Nemendur hlusta á bæði utan hljóðáhrifa og með — bera saman (5 mín).
7. Nemendur deila uppáhalds upptöku sinni í litlum hópum (5 mín).
8. Kennari dregur saman (3 mín).

• Lestur: Nemendur geta ekki lesið; kennari leiðbeinir munnlega
• Tækni: Nemendur geta opnað forrit og tekið upp rödd (lærðu í fyrri kennslustund)
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta tekið upp stuttar setningar og hlustað vandlega

• Tilraunir og leikur — Nemendur prófa mismunandi hljóðáhrif og uppgötva hvað gerist — leikræn nálgun
• Fyrir-og-eftir samanburður — Nemendur hlusta á upptöku áður en hljóðáhrifum er bætt við og aftur eftir — sjá muninn

Að nemendur kynnist einfaldri klippingu á hljóðupptöku — fjarlægja byrjun eða endi sem á ekki heima. Þetta er grunnatriði hljóðvinnslu og sýnir nemendum að hægt er að breyta upptöku eftir á.

Kennari sýnir nemendum hvernig hægt er að klippa burt byrjun og endi af upptöku í GarageBand. Nemendur æfa sig á eigin upptökum — klippa burt „um...” eða þögn í byrjun og smiðja hreinni upptöku.

• GarageBand
• Spjaldtölvur

1. Kennari segir: Þegar við tökum upp er stundum þögn eða rugl í byrjun. Við getum klippt það burt! (2 mín).
2. Kennari tekur upp setningu með langri þögn í byrjun og sýnir hvernig á að stytta hana (5 mín).
3. Kennari sýnir aðgerðina aftur hægt og skýrt (3 mín).
4. Nemendur taka upp stutta setningu (5 mín).
5. Nemendur klippa upptöku sína með hjálp kennara — draga enda hljóðrásarinnar (12 mín).
6. Nemendur hlusta á klipptu útgáfuna og bera saman við upprunalegu (5 mín).
7. Nokkrir nemendur sýna bekknum fyrir-og-eftir (5 mín).
8. Kennari dregur saman: Við lærðum að breyta upptökunni og gera hana betri! (3 mín).

• Lestur: Nemendur geta ekki lesið; kennari sýnir sjónrænt
• Tækni: Nemendur geta tekið upp rödd og bætt við hljóðáhrifum (lærðu í fyrri tímum)
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta einbeitt sér og fylgt leiðbeiningum

• Sýnikennsla með endurtekningu — Kennari sýnir klippingu á stórum skjá og endurtekur margar skipti áður en nemendur reyna
• Hagnýt tilraun — Nemendur klippa eigin upptöku og hlusta á niðurstöðuna — raunveruleg reynsla

Að nemendur læri grunnaðgerðir vafrans — opna, loka og skilja hvað vafri er. Þetta er fyrsta kynning þeirra af veraldarvefnum og leggur grunn að allri netnotkun.

Kennari sýnir nemendum hvernig á að opna vafra á tölvu eða spjaldtölvu, fara á vefsíðu og loka vafranum. Nemendur æfa sig í að opna og loka sjálfir og kynnast hugmyndinni um að „fara á netið”.

• Vafri (Safari, Chrome eða Edge)
• Spjaldtölvur eða tölvur

1. Kennari spyr: Hvað er netið? Hefur einhver farið á netið? Safnar svörum (5 mín).
2. Kennari sýnir á skjávarpa hvernig á að finna vafrann á skjáborðinu og opna hann (3 mín).
3. Kennari fer á skemmtilega vefsíðu (t.d. barnavefsíðu) og sýnir hvað hægt er að sjá (5 mín).
4. Kennari sýnir hvernig á að loka vafranum (2 mín).
5. Nemendur fá tölvur/spjaldtölvur og opna vafra sjálfir (8 mín).
6. Kennari biður nemendur að loka vafranum og opna hann aftur — endurtaka (5 mín).
7. Nemendur fara á vefsíðu sem kennari segir til um og skoða (7 mín).
8. Nemendur loka vafranum og kennari dregur saman (5 mín).

• Lestur: Nemendur geta ekki lesið; kennari sýnir sjónrænt og munnlega
• Tækni: Engin fyrri tækniþekking krafist
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta notað mús eða snertiskjá

• Sýnikennsla — Kennari sýnir hvert skref á stórum skjá — finna vafra, opna, skoða vefsíðu, loka
• Leiðsögn og æfing — Nemendur herma eftir kennara og æfa sjálfir undir leiðsögn

Að nemendur æfi sig í notkun músar og lyklaborðs sem grunntæki í tölvunotkun. Þeir læra að smella, tvísmella, draga og skrifa stafi á lyklaborði.

Nemendur æfa sig á mús og lyklaborði í gegnum skemmtilega leiki og verkefni. Þeir smella á hluti á skjánum, draga myndir og skrifa nafnið sitt á lyklaborðinu. Þetta eru grunnatriði sem þeir nota í allri tölvuvinnu framvegis.

• Scratch Jr eða barnaleikir á vef
• Tölvur með mús og lyklaborði

1. Kennari sýnir hvernig músin virkar: færa, smella, tvísmella, draga (5 mín).
2. Nemendur fá einfaldan smellileik á skjánum — smella á hluti sem birtast (8 mín).
3. Kennari sýnir hvernig á að draga hlut frá einum stað á annan (3 mín).
4. Nemendur æfa drög-og-slepp í Scratch Jr eða sambærilegu (8 mín).
5. Kennari sýnir lyklaborðið og hjálpar nemendum að finna stafina í nafni sínu (5 mín).
6. Nemendur skrifa nafnið sitt á lyklaborðinu (8 mín).
7. Kennari dregur saman: Mús og lyklaborð eru vinirnir okkar í tölvunni! (3 mín).

• Lestur: Nemendur geta ekki lesið en þekkja stafi í nafninu sínu
• Tækni: Nemendur hafa opnað tölvu og vafra í fyrri kennslustund
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa fínhreyfifærni til músarnotkunar

• Leikræn æfing — Nemendur æfa tæknifærni í gegnum leiki sem gera nám skemmtilegt
• Endurtekin þjálfun — Nemendur fá margar tilraunir til að æfa sömu hreyfingar

Að nemendur ræði á einföldum hátt hvað er í lagi að deila á netinu og hvað ekki. Þetta leggur grunn að stafrænu borgaravitund og ábyrgri netnotkun.

Kennari leiðir umræðu um hvað nemendur mega deila á netinu (t.d. teikningu) og hvað þeir eiga ekki að deila (t.d. heimilisfang, mynd af öðrum án leyfis). Nemendur flokka dæmi í tvo hópa: „Má” og „Má ekki”.

• Myndir og flokkunarspjöld
• Skjávarpi

1. Kennari segir: Þegar við setjum eitthvað á netið getur allur heimurinn séð það! Nemendur ræða (5 mín).
2. Kennari sýnir 8-10 dæmi á myndum: teikning, heimilisfang, uppáhaldsmatur, mynd af öðru barni, ljóð, símanúmer (5 mín).
3. Fyrir hvert dæmi spyr kennari: Má setja þetta á netið? Nemendur halda upp „grænni” eða „rauðri” spjaldi (10 mín).
4. Kennari útskýrir hvert svar: Hvers vegna má / má ekki? (5 mín).
5. Nemendur vinna í pörum: fá litlar myndir og raða í „Má” og „Má ekki” hópa á borðinu (8 mín).
6. Nokkrir nemendur segja frá flokkun sinni (4 mín).
7. Kennari dregur saman: Ef þú ert ekki viss, spyrðu fullorðinn! (3 mín).

• Lestur: Nemendur geta ekki lesið; umræðan er munnleg með sjónrænum dæmum
• Tækni: Engin tækniþekking krafist
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta tekið þátt í hópumræðu

• Umræðumiðuð kennsla — Nemendur læra í gegnum umræðu og dæmi frekar en fyrirlestra
• Flokkunarverkefni — Nemendur flokka dæmi í „Má” og „Má ekki” sem gerir hugtökin áþreifanleg

Að kenna nemendum góða líkamsstöðu við notkun spjalda og tölva og hjálpa þeim að skilja hvers vegna það er mikilvægt að sitja rétt.

Nemendur læra um góða og slæma líkamsstöðu við skjánotkun með leikrænum aðferðum. Kennarinn sýnir myndir af börnum sem sitja á mismunandi vegu og nemendur þurfa að greina hvað er gott og hvað er slæmt. Nemendur æfa sig í að sitja rétt og gera teygjuæfingar.

• Myndir af líkamsstöðu (prentaðar)
• SAFT.is – kennsluefni um heilbrigða skjánotkun

Nemendur horfa á myndir af börnum í mismunandi líkamsstöðum við skjánotkun. Þeir ræða saman hvað lítur vel út og hvað getur valdið verk. Að lokum æfa þeir sig í að sitja rétt og gera stuttar teygjuæfingar sem kennarinn leiðir.

• Lestur: Engra lestrarfærni krafist; kennsla fer fram munnlega og með myndum
• Tækni: Engin tæknileg færni krafist
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta fylgt einföldum leiðbeiningum og tekið þátt í hópleikjum

• Leikræn tjáning — Nemendur leika af sér góða og slæma líkamsstöðu og bekkjarsystkin giska á hvort er rétt
• Samræða — Kennarinn leiðir umræðu um hvers vegna líkaminn þarf hvíld frá skjánum

Að hjálpa nemendum að skilja að skjátími getur verið bæði jákvæður og neikvæður og að mikilvægt er að hafa jafnvægi.

Nemendur flokka mismunandi skjávirkni í jákvæðan og neikvæðan skjátíma. Þeir ræða um hvaða hluti þeir gera á skjánum og hvort þeir geti gert eitthvað annað í staðinn.

• Flokkaspil með myndum (prentað)
• SAFT.is

Kennarinn útbýr myndir sem sýna börn í mismunandi skjávirkni (t.d. læra með appinu, horfa á sjónvarp lengi, leika úti, teikna á spjaldtölvu). Nemendur flokka myndirnar í tvo hópa og útskýra af hverju. Að lokum ræða þeir hvað þeir geta gert til gamans án skjás.

• Lestur: Engra lestrarfærni krafist; myndir notaðar til stuðnings
• Tækni: Engin tæknileg færni krafist
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta tekið þátt í umræðu og flokkað myndir

• Flokkunarverkefni — Nemendur fá myndir af mismunandi skjávirkni og flokka þær í ‚gott' og ‚of mikið'
• Hringumræða — Nemendur sitja í hring og deila hvað þeir gera á skjánum heima og hvað öðru þeir gera til gamans

Að kenna nemendum hvað persónuupplýsingar eru og hvers vegna sumt á að vera leyndarmál.

Nemendur læra muninn á upplýsingum sem er óhætt að deila og upplýsingum sem eiga að vera leyndarmál. Þeir flokka upplýsingar í tvo hópa: ‚Má deila' og ‚Leyndarmál mitt'.

• Flokkakort (prentað)
• SAFT.is – kennsluefni um persónuvernd barna

Kennarinn útskýrir hvað persónuupplýsingar eru með einföldum dæmum (nafn, heimilisfang, símanúmer). Nemendur fá kort með mismunandi upplýsingum og flokka þau á tvo staði: ‚Má segja öllum' (t.d. uppáhaldslitur) og ‚Leyndarmál mitt' (t.d. lykilorð, heimilisfang). Bekkurinn ræðir saman af hverju sumt er leyndarmál.

• Lestur: Engra lestrarfærni krafist; myndir og munnleg kennsla
• Tækni: Engin tæknileg færni krafist
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta tekið þátt í hópleik og flokkun

• Flokkunarleikur — Nemendur flokka upplýsingar í ‚Má deila' og ‚Leyndarmál mitt' með flokkakortum
• Hringumræða — Nemendur sitja í hring og ræða af hverju sumt á að vera leyndarmál

Að kenna nemendum mikilvægi lykilorða og hvernig á að halda þeim leyndum.

Nemendur læra hvað lykilorð er og hvers vegna það er mikilvægt að segja engum frá því nema foreldrum. Þeir búa til einfalt lykilorð og æfa sig í að muna það.

• Leikræn sýning með handdúkkum
• SAFT.is

Kennarinn notar handdúkkur til að sýna sögu þar sem ein dúkka reynir að fá lykilorð hinnar. Nemendur hjálpa dúkkunni að segja ‚nei'. Kennarinn útskýrir: lykilorðið er eins og lykillinn að heimili þínu – enginn fær hann nema mamma eða pabbi. Nemendur æfa sig í einföldum hlutverkaleik þar sem þeir neita að deila lykilorðinu.

• Lestur: Engra lestrarfærni krafist; munnleg kennsla
• Tækni: Engin tæknileg færni krafist
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta tekið þátt í leikrænum verkefnum

• Leikræn tjáning með dúkkum — Kennarinn notar handdúkkur til að sýna aðstæður þar sem einhver reynir að fá lykilorð barns
• Endurtekin æfing — Nemendur æfa sig í að segja ‚nei' þegar einhver biður um lykilorðið þeirra

Að kenna nemendum á einfaldan hátt að þeir skilja eftir sig spor á netinu, rétt eins og fótspor í snjó.

Nemendur læra hugtakið stafrænt fótspor með hliðstæðu við raunveruleg fótspor. Þeir skilja að allt sem þeir gera á netinu skilur eftir sig spor.

• Pappírsfótspor (klippt úr pappír)
• SAFT.is – kennsluefni um stafrænt fótspor

Kennarinn útskýrir: ‚Þegar þú gengur í snjó skilur þú eftir fótspor. Á netinu gerist það sama – þú skilur eftir ‚stafræn fótspor'.' Nemendur fá pappírsfótspor og hvert sinn sem kennarinn nefnir netvirkni (t.d. horfa á myndband, deila mynd, leika leik) leggja þeir fótspor á gólfið. Í lokin sjá þeir hversu mörg fótspor safnuðust og ræða: ‚Allt sem þú gerir á netinu skilur eftir sig spor!'

• Lestur: Engra lestrarfærni krafist; myndir og munnleg kennsla
• Tækni: Engin tæknileg færni krafist
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta tekið þátt í hópleik

• Hliðstæðukennsla — Kennarinn notar raunveruleg fótspor sem hliðstæðu við stafrænt fótspor
• Leikræn tjáning — Nemendur ‚ganga' um skólastofuna og skilja eftir pappírsfótspor við hverja ‚netvirkni'

Að nemendur hugsi um hvað þeir gera á netinu og skilji að aðrir geta séð það.

Nemendur ræða um hvað þeir gera á netinu heima og í skóla. Þeir læra að aðrir geta séð hluti sem eru deildir og hugsa um hvað er gott að deila.

• Stórt veggspjald og miðar

Nemendur sitja í hring og kennarinn spyr: ‚Hvað gerðir þú á netinu í gær?' Nemendur deila og kennarinn skrifar niðurstöður á miða. Þeir líma miðana á veggspjald og ræða: ‚Gæti einhver annar séð þetta?' Kennarinn útskýrir einfaldlega: ‚Ef þú deilir mynd eða skilaboðum á netinu getur einhver annar séð þau.'

• Lestur: Engra lestrarfærni krafist
• Tækni: Engin sérstök tæknifærni krafist
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa grunnreynslu af netvirkni

• Hringumræða — Nemendur sitja í hring og deila reynslu sinni af netinu
• Hugmyndasöfnun (Brainstorming) — Bekkurinn safnar hugmyndum um hvað er deilt á netinu

Að kenna nemendum að nota vingjarnleg orð þegar þau nota tölvur og spjaldtölvur, og skilja að orð skipta máli jafnvel á skjánum.

Í þessari kennslustund læra nemendur um mikilvægi góðra orða í stafrænu umhverfi. Kennarinn byrjar á því að sýna myndir af brosandi og döprum andlitum og tengir þau við orð sem gera okkur glöð eða leiðinleg. Nemendur æfa sig í að nota vingjarnleg orð þegar þau tala saman og tengja það við hegðun á skjánum. Verkefnið er sjónrænt og munnlegt til að henta aldurshópnum.

• Stór skjár eða snjalltafla
• Litaðar broskerlumyndir (prentaðar)

1. Kennarinn sýnir brosandi og döpur andlit á skjánum og spyr nemendur hvað geri okkur glöð eða leiðinleg. 2. Kennarinn les upp stutta sögu um tvö börn sem tala saman á spjaldtölvu – annað notar góð orð og hitt ekki. 3. Nemendur ræða saman í hóp hvort var betra og af hverju. 4. Nemendur fá prentaðar broskerlumyndir og velja þær sem sýna góðar tilfinningar. 5. Nemendur æfa sig í að segja vingjarnleg orð við félaga og sjá viðbrögð þeirra. 6. Til loka teikna nemendur mynd af sér þegar þau nota góð orð á tölvu.

• Lestur: Enginn lestur krafist. Allt er sjónrænt og munnlegt.
• Tækni: Engin tæknileg reynsla krafist. Kennarinn sýnir allt á skjánum.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta hlustað á leiðbeiningar og tekið þátt í samræðu.

• Samræða í hóp — Kennarinn leiðir umræðu um hvað séu góð og slæm orð og hvernig þau láta okkur líða.
• Sjónræn verkefni — Nemendur velja broskörlur sem passa við vingjarnleg orð og tengja þær við dæmi.

Að kenna nemendum að bíða eftir sinni röð og deila tölvum og spjaldtölvum af virðingu, og skilja mikilvægi þess að allir fái tækifæri.

Nemendur læra að bíða eftir röðinni þegar tölvur eða spjaldtölvur eru notaðar í bekk. Kennarinn notar einfalt hlutverkaleikjaverkefni þar sem nemendur æfa sig í að bíða, biðja og þakka þegar þau fá tæki. Áherslan er á að virða aðra og sýna þolinmæði í stafrænu umhverfi.

• Spjaldtölvur (ein á par)
• Biðröðukort með myndum

1. Kennarinn útskýrir að í dag ætli allir að æfa sig í að deila tækjunum. 2. Kennarinn sýnir hvernig á að biðja: 'Má ég fá tölvuna?', bíða, og segja 'Takk'. 3. Nemendur skiptast á í pörum – annar notar spjaldtölvuna í 3 mínútur og hinn bíður. 4. Þegar tími er liðinn er skipt og hinn fær röðina. 5. Kennarinn notar biðröðukortin til að sýna hver á röðina. 6. Að lokum sitja allir í hring og ræða: Hvernig leið þér að bíða? Hvernig leið þér þegar þú fékkst röðina? 7. Kennarinn tekur saman og hrósar nemendum fyrir þolinmæði.

• Lestur: Enginn lestur krafist. Verkefni byggt á hlutverkaleik og munnlegum leiðbeiningum.
• Tækni: Engin tæknileg reynsla krafist.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta tekið þátt í hlutverkaleik og fylgt einföldum reglum.

• Hlutverkaleikur — Nemendur leika af sér aðstæður þar sem þau þurfa að deila tækjum og bíða eftir sinni röð.
• Sýnikennsla — Kennarinn sýnir hvernig á að biðja um tækið, þakka og afhenda með kurteisi.

Að hjálpa nemendum að skilja að hegðun okkar á netinu hefur áhrif á tilfinningar annarra, rétt eins og í raunheimum.

Nemendur læra að athafnir í stafrænu umhverfi geta gert fólk glaðar eða dapur, rétt eins og í leikskólanum eða bekknum. Kennarinn notar einfaldar sögumyndir sem sýna aðstæður á skjánum og nemendur velja hvort aðstæðurnar gera fólk glaðar eða dapur. Verkefnið er sjónrænt og stutt af samræðu.

• Prentaðar sögumyndir
• Stór skjár eða snjalltafla

1. Kennarinn byrjar á að spyrja: Hvað gerir ykkur glöð? Hvað gerir ykkur leiðinleg? 2. Kennarinn sýnir sögumyndir á skjánum þar sem börn nota tölvur – sum sýna góða hegðun og önnur slæma. 3. Nemendur segja hvort myndin sýni glaða eða dapur tilfinningar. 4. Nemendur fá prentaðar myndir og flokka þær í tvo hópa: glaðar og dapur aðstæður. 5. Nemendur velja eina mynd og segja félögum af hverju hún er í réttum hópi. 6. Til loka syngja nemendur einfalt lag um góða hegðun sem kennarinn kennir þeim.

• Lestur: Enginn lestur krafist. Myndir og munnleg samræða.
• Tækni: Engin tæknileg færni krafist.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta skoðað myndir og tjáð sig munnlega.

• Sögumyndasamræða — Kennarinn sýnir sögumyndir af börnum á skjánum og nemendur ræða hvað gerist og hvernig persónunum líður.
• Flokkunarverkefni — Nemendur flokka aðstæður í 'glaðar' og 'dapur' og útskýra af hverju.

Að kynna grunnreglur um kurteisi og vingjarnleg samskipti í leik og samveru, sem grundvöll að stafrænum samskiptum síðar.

Nemendur taka þátt í hlutverkaleik þar sem þau æfa sig í að heilsa, biðja um leyfi, deila og þakka. Kennarinn leiðir umræðu með myndum og dæmum úr daglegu lífi barnanna. Áhersla er á tilfinningalæsi og að börnin læri að bera kennsl á hvernig orð geta gert öðrum gott eða illt.

• Myndasöfn og tilfinningakort
• Handbrúður

1. Kennarinn byrjar á að sýna tilfinningakort og spyrja börn hvernig þeim líður. 2. Kennarinn notar handbrúðu til að sýna dæmi um góð og slæm samskipti. 3. Nemendur ræða saman hvað var gott og hvað var ekki gott. 4. Nemendur fara í hlutverkaleik í pörum þar sem þau æfa kurteisleg samskipti. 5. Hópurinn kemur aftur saman og deilir reynslu sinni.

• Lestur: Enginn lestrar færni krafist. Allt er munnlegt og sjónrænt.
• Tækni: Engin tæknileg færni krafist.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta tekið þátt í samræðu og hlutverkaleik.

• Hlutverkaleikur — Nemendur leika mismunandi aðstæður þar sem þau æfa kurteisleg samskipti.
• Samræða í hóp — Kennarinn leiðir umræðu með opnum spurningum og myndum.

Að nemendur skilji að orð hafa áhrif á tilfinningar annarra og læri að velja orð sín af umhyggju.

Í þessari kennslustund fá nemendur að upplifa hvernig orð geta gert öðrum gott eða illt. Kennarinn les stuttar sögur eða sýnir myndasögur um samskipti og nemendur ræða tilfinningarnar sem koma upp. Nemendur teikna myndir af aðstæðum þar sem orð gerðu þeim gott.

• Myndasögur um samskipti
• Litir og teiknipappír

1. Kennarinn les stutta myndasögu um barn sem upplifir bæði góð og slæm samskipti. 2. Nemendur ræða hvað gerðist í sögunni: Hvaða orð voru notuð? Hvernig leið persónunum? 3. Kennarinn sýnir tilfinningakort og nemendur velja hvernig þeim hefði liðið. 4. Nemendur teikna mynd af sinni eigin reynslu þar sem einhver sagði eitthvað gott. 5. Nemendur sýna teikningarnar og segja frá.

• Lestur: Enginn lestur krafist. Kennarinn les fyrir nemendur.
• Tækni: Engin tæknileg færni krafist.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta hlustað á sögu og teiknað.

• Sögulestrar og umræða — Kennarinn les sögu og nemendur ræða saman hvað gerðist og hvers vegna.
• Skapandi tjáning — Nemendur teikna til að sýna skilning sinn á efninu.

Að nemendur læri grunnreglur um samskipti í hóp: að hlusta, bíða eftir sinni röð og sýna virðingu.

Nemendur æfa samskiptareglur í hópastarfi með leik og verkefnum. Kennarinn kynnir einfaldar reglur eins og að hlusta þegar aðrir tala, rétta upp hönd og svara kurteislega. Nemendur fá að æfa þessar reglur í leikjum.

• Samskiptareglur veggspjald
• Hringboltaleikur

1. Kennarinn kynnir þrjár samskiptareglur með myndum á veggspjaldi: Hlusta, bíða og vera vingjarnlegur. 2. Nemendur æfa reglurnar í hringboltaleik þar sem þarf að bíða eftir sinni röð. 3. Nemendur sitja í hring og senda bold á milli – sá sem hefur boldann fær að tala. 4. Kennarinn gefur nemendum dæmi um aðstæður og nemendur ræða hvernig eigi að bregðast við. 5. Nemendur velja uppáhalds samskiptaregluna og útskýra af hverju hún er mikilvæg.

• Lestur: Enginn lestur krafist.
• Tækni: Engin tæknileg færni krafist.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta tekið þátt í hópastarfi.

• Leikbundin nálgun — Samskiptareglur eru kenndar í gegnum leiki þar sem þörf er á samvinnu.
• Samvinnunám — Nemendur vinna saman í litlum hópum og æfa samskiptareglurnar.

Að kenna nemendum að biðja um hjálp þegar þau lenda í vandræðum með stafræn tæki, og að þau læri að orða vandamálið sitt á skýran hátt.

Nemendur læra að þekkja aðstæður þar sem þau þurfa aðstoð við notkun stafrænna tækja. Þau æfa sig í að lýsa vandamálinu sínu fyrir kennara eða samnemanda og læra hvernig á að biðja um hjálp á viðeigandi hátt.

• Spjaldtölva (iPad eða sambærilegt)
• Myndakort með algengum vandamálum

Kennarinn sýnir aðstæður á spjaldtölvu þar sem eitthvað virkar ekki (t.d. forrit lokar sig, skjár frýs). Nemendur vinna saman í pörum og æfa sig í að lýsa vandamálinu og biðja um hjálp. Að lokum teikna nemendur mynd af aðstöðu þar sem þau biðja um hjálp.

• Lestur: Enginn lestur krafist; munnlegar fyrirmæli og myndræn stuðningur
• Tækni: Engin fyrri tækniþekking krafist
• Aðrar forsendur: Nemandi þekkir grunnnotkun spjaldtölvu eða tölvu (kveikja, snerta skjá)

• Hlutverkaleikur — Nemendur leika aðstæður þar sem tækið virkar ekki og æfa sig í að biðja um hjálp
• Samræða í hóp — Kennarinn leiðir umræðu um hvenær við þurfum aðstoð og hvernig við biðjum um hana

Að kenna nemendum einfalda greiningu á vandamálum — að skoða hvað virkar og hvað virkar ekki áður en þau biðja um hjálp.

Nemendur læra að greina á milli þess sem virkar og þess sem virkar ekki á tölvu eða spjaldtölvu. Þau æfa sig í einfaldri bilanaleit með því að svara spurningunni: Hvað gerðist? Hvað átti að gerast?

• Spjaldtölva eða tölva
• Greiningarkort (myndrænt)

Kennarinn sýnir þrjár aðstæður á skjá: (1) Forrit opnast ekki, (2) Skjárinn er svartur, (3) Hljóðið heyrist ekki. Nemendur ræða í litlum hópum og reyna að svara: Hvað virkar? Hvað virkar ekki? Þau nota greiningarkort til að flokka aðstæðurnar og teikna síðan sína eigin „greiningarmynd”.

• Lestur: Enginn lestur krafist; myndræn stuðningur og munnlegar fyrirmæli
• Tækni: Nemandi hefur notað spjaldtölvu eða tölvu áður
• Aðrar forsendur: Nemandi getur lýst einföldum aðstæðum munnlega

• Leiðbeint uppgötvunarnám — Kennarinn sýnir vandamál á skjánum og leiðir nemendur í gegnum greiningu með spurningum
• Hugmyndakort — Nemendur búa til einfalt hugmyndakort (teiknað) um „virkar” og „virkar ekki”

Að kenna nemendum að kveikja og slökkva á tækjum á réttan hátt og skilja hvers vegna það er mikilvægt.

Nemendur læra hvernig á að kveikja og slökkva á spjaldtölvu og tölvu á réttan hátt. Þau skilja að rétt slökkvun verndar tækið og gögnin á því. Þetta er grunnfærni sem tengist bilanaleit — endurræsing leysir mörg vandamál.

• Spjaldtölva og/eða borðtölva
• Skref-fyrir-skref plakat

Kennarinn sýnir hvernig á að kveikja á tölvu/spjaldtölvu og nemendur gera það sama á eigin tæki. Síðan sýnir kennarinn hvernig á að slökkva rétt (ekki bara loka lokinu). Nemendur æfa þetta þrisvar sinnum. Að lokum ræða nemendur: Hvað gæti gerst ef við slökkvum ekki á tækinu rétt? Nemendur teikna skref-fyrir-skref mynd af ferlinu.

• Lestur: Enginn lestur krafist; munnlegar og sjónrænar leiðbeiningar
• Tækni: Nemandi þekkir hvernig tölva og spjaldtölva líta út
• Aðrar forsendur: Nemandi getur fylgt einföldum leiðbeiningum

• Sýnikennsla (e. Demonstration) — Kennarinn sýnir rétt ferli á skjávarpa og nemendur fylgja eftir á eigin tækjum
• Endurtekning og æfing — Nemendur endurtaka ferlið nokkrum sinnum til að festa það í minni

Að kenna nemendum að vista verk sitt á stafrænu formi með aðstoð kennara, og skilja hvers vegna vistun er mikilvæg.

Nemendur teikna mynd í einföldu teikniforrit og læra að vista hana með aðstoð kennara. Þau skilja að ef þau vista ekki getur verkið glatast. Þetta er fyrsta kynning þeirra af stafrænni vistun.

• Spjaldtölva með teikniforrit (t.d. Tux Paint)
• Myndræn leiðbeining um vistun

Kennarinn segir sögu: Sigga teiknaði fallega mynd en gleymdi að vista — myndin hvarf! Nemendur teikna síðan mynd í teikniforritinu. Kennarinn sýnir hvernig á að vista (ýta á vista-hnappinn). Nemendur vista eigin teikningu. Kennarinn lokar síðan forritinu og nemendur reyna að finna teikninguna sína aftur. Þau sem finna hana fagna! Kennarinn útskýrir: Þess vegna vistum við alltaf.

• Lestur: Enginn lestur krafist; munnlegar og sjónrænar leiðbeiningar
• Tækni: Nemandi getur notað spjaldtölvu eða tölvu á einfaldan hátt
• Aðrar forsendur: Nemandi getur teiknað á skjá

• Sýnikennsla — Kennarinn sýnir hvernig á að vista teikningu og nemendur fylgja eftir
• Sögusögn — Kennarinn segir sögu af teikningu sem glataðist vegna þess að hún var ekki vistuð

Að kenna nemendum hvað skrá er og að mismunandi tegundir skráa geyma mismunandi hluti (myndir, texta, hljóð).

Nemendur kynnast hugtakinu „skrá” og læra að mismunandi skrár geyma mismunandi hluti. Mynd er ein tegund skráar, texti önnur, og hljóð þriðja. Þetta leggur grunn að skilningi á skráarkerfi.

• Spjaldtölva eða tölva
• Dæmi um skrár (mynd, texti, hljóðskrá)

Kennarinn útskýrir: Skrá er eins og kassi sem geymir eitthvað. Sumir kassar geyma myndir, sumir texta og sumir hljóð. Kennarinn sýnir dæmi um hverja tegund: opnar mynd, opnar textaskjal, spilar hljóðskrá. Nemendur spila flokkunarleik: þau fá kort með mismunandi skrám (mynd af köttur.jpg, dagbók.doc, lag.mp3) og þurfa að flokka þau í rétta hópa. Nemendur búa til eigin skrár: teikna mynd, skrifa nafn sitt, taka upp hljóð — og vista hvert og eitt.

• Lestur: Enginn lestur krafist; munnlegar og sjónrænar leiðbeiningar
• Tækni: Nemandi getur vistað verk í teikniforrit
• Aðrar forsendur: Nemandi þekkir grundvallarnotkun spjaldtölvu

• Samlíkingarkennsla — Skrár eru eins og mismunandi tegundir bóka: myndasafnsbók, sögubók og tónlistardiskur
• Flokkunarleikur — Nemendur flokka skrár eftir tegund: myndir, texti, hljóð

Að kynna nemendum hugtakið möppu og að skrár geta verið geymdar í möppum til að halda skipulagi.

Nemendur læra hvað mappa er og hvernig hún hjálpar til við að halda skrám sínum skipulögðum. Þau búa til möppu og setja skrá í hana. Þetta er undirstaða skipulagðrar gagnavistunar.

• Spjaldtölva eða tölva
• Raunverulegar möppur og pappírsskrár

Kennarinn sýnir raunverulega möppu með pappírum inni og útskýrir: Stafræn mappa er eins og þetta — kassi sem geymir skrárnar þínar á einum stað. Nemendur setja pappírsskrár í raunverulegar möppur og merkja þær. Síðan færast þau yfir á tölvuna: Kennarinn sýnir hvernig á að búa til möppu á skjáborðinu (eða í skráakerfi). Nemendur búa til möppu sem heitir „Mín verk” og setja vistaða teikningu sína í hana. Þau opna möppuna og sjá teikninguna sína þar inni.

• Lestur: Enginn lestur krafist; sjónrænar og munnlegar leiðbeiningar
• Tækni: Nemandi getur vistað skrár og skilur hvað skrá er
• Aðrar forsendur: Nemandi þekkir grunnnotkun tækis

• Samlíkingarkennsla með áþreifanlegum hlutum — Kennarinn notar raunverulegar möppur og pappírsskrár til að útskýra stafrænar möppur
• Verklegt nám — Nemendur búa til möppu og setja skrá í hana á tækinu sínu

Að kynna nemendum hugtakið tölva og hjálpa þeim að þekkja mismunandi tölvur og snjalltæki í umhverfi sínu.

Nemendur kynnast hugtakinu tölva og læra að tölvur eru alls staðar — í skólanum, heima og í samfélaginu. Þau skoða ólík tæki (spjaldtölvu, fartölvu, borðtölvu) og ræða hvernig tölvur hjálpa okkur í daglegu lífi. Kennslan byggir á myndum, samtali og hagnýtri skoðun á tækjum.

• Spjaldtölva (iPad eða sambærilegt)
• Myndaspil með tækjum

Kennarinn byrjar á að spyrja: Hvað er tölva? Hvar eruð þið búin að sjá tölvur? Nemendur deila hugmyndum sínum. Kennarinn sýnir síðan mismunandi tæki: spjaldtölvu, fartölvu og borðtölvu. Nemendur fá að skoða og snerta tækin. Kennarinn útskýrir að öll þessi tæki eru tölvur. Nemendur fá myndaspil þar sem þau para saman myndir af tækjum við nöfn þeirra (með aðstoð kennara). Að lokum teikna nemendur tölvu sem þau þekkja og segja bekknum frá teikningunni.

• Lestur: Enginn lestur krafist; munnlegar fyrirmæli og myndrænn stuðningur
• Tækni: Engin fyrri tækniþekking krafist
• Aðrar forsendur: Nemandi getur hlustað á einfaldar fyrirmæli og tekið þátt í samræðu

• Samræða í hóp — Kennarinn leiðir samtal um hvaða tæki nemendur þekkja og hvar þau hafa séð tölvur
• Sýnikennsla með raunverulegum hlutum — Kennarinn sýnir ólík tæki (spjaldtölvu, fartölvu, snjallsíma) og nemendur fá að skoða þau

Að kenna nemendum að þekkja ytri hluta tölvunnar: skjá, lyklaborð og mús, og vita til hvers hlutirnir eru notaðir.

Nemendur kynnast ytri hlutum tölvunnar — skjánum, lyklaborðinu og músinni. Þau læra til hvers hver hlutur er notaður og fá að prófa sig með leiðsögn kennara. Kennslan er munnleg og byggir á skoðun og snertingu.

• Borðtölva eða fartölva
• Myndakort af tölvuhlutum

Kennarinn sýnir borðtölvu og bendir á hvern hlut: Þetta er skjárinn — hann sýnir okkur myndir og texta. Þetta er lyklaborðið — við notum það til að skrifa. Þetta er músin — við notum hana til að benda og smella. Nemendur endurtaka nöfnin saman. Síðan spilast nafnaleikur: kennarinn segir „Bendið á skjáinn!“ og nemendur benda. Nemendur fá síðan að sitja við tölvu og æfa sig í að hreyfa mús og smella. Að lokum fá nemendur blað með útlínum af tölvu og lita hlutana með mismunandi litum: skjárinn bláan, lyklaborðið gult og músina rauða.

• Lestur: Enginn lestur krafist; myndrænn stuðningur og munnlegar fyrirmæli
• Tækni: Nemandi þekkir hvað tölva er (úr fyrri kennslustund)
• Aðrar forsendur: Nemandi getur hlustað og tekið þátt í verklegum æfingum

• Sýnikennsla með þátttöku — Kennarinn sýnir hlutana og nemendur benda á þá og nefna nöfnin eftir kennaranum
• Leikur og æfing — Nemendur leika nafnaleik þar sem kennarinn segir nafn og nemendur benda á hlutinn

Að nemendur geti borið saman spjaldtölvu og borðtölvu og séð bæði líkt og ólíkt milli þeirra.

Nemendur skoða spjaldtölvu og borðtölvu hlið við hlið og ræða muninn. Þau uppgötva að spjaldtölvan hefur snertiskjá en borðtölvan notar mús, að borðtölvan er stærri og stendur kyrr en spjaldtölvan er lítil og hægt að bera hana með sér. Nemendur flokka eiginleika í „líkt“ og „ólíkt“.

• Spjaldtölva og borðtölva/fartölva
• Flokkunarkort (líkt/ólíkt)

Kennarinn setur spjaldtölvu og borðtölvu á borð frammi fyrir bekknum. Nemendur fá að skoða bæði tækin. Kennarinn spyr: Hvað er eins? Hvað er ólíkt? Nemendur segja hugmyndir sínar og kennarinn skrifar á töfluna (með myndum). Nemendur vinna síðan í pörum og fá flokkunarkort — þau setja eiginleikana í réttan hóp (snertiskjár, lyklaborð, lítil, stór, o.s.frv.). Að lokum ræðir bekkurinn: Hvenær er betra að nota spjaldtölvu? Hvenær er betra að nota borðtölvu? Nemendur teikna báðar tölvurnar og skrifa (eða segja) einn mun.

• Lestur: Enginn lestur krafist; munnlegar fyrirmæli og myndrænn stuðningur
• Tækni: Nemandi þekkir skjá, lyklaborð og mús (úr fyrri kennslustund)
• Aðrar forsendur: Nemandi getur tekið þátt í samanburðarumræðu með aðstoð

• Samanburðaraðferð — Nemendur skoða tvö tæki hlið við hlið og finna líkt og ólíkt
• Flokkun í hóp — Nemendur vinna saman að því að flokka eiginleika í tvo hópa: líkt og ólíkt

Að kynna hugmyndina um að gefa tölvu fyrirmæli í réttri röð með því að nota Bee-Bot vélmenni á skemmtilegan og leikrænan hátt.

Nemendur kynnast Bee-Bot vélmenninu og læra að forrita það til að ferðast um einfalda braut á gólfmottu. Byrjað er á samræðu um hvað þýðir að gefa fyrirmæli og hvernig vélmenni þurfa skýr skilaboð. Nemendur prófa sig áfram í pörum og læra af mistökum sínum.

• Bee-Bot
• Bee-Bot gólfmotta

1. Kynning (15 mín): Kennarinn sýnir Bee-Bot og útskýrir hnappana (áfram, aftur á bak, vinstri, hægri, byrja). Nemendur æfa að telja skref saman. 2. Sýnikennsla (10 mín): Kennarinn sýnir hvernig á að forrita Bee-Bot til að fara á ákveðinn reit á mottunni. Nemendur segja í kor hvaða takka á að ýta á. 3. Paravinna (40 mín): Nemendur vinna í pörum og fá verkefnaspjöld (myndræn) sem sýna hvert Bee-Bot á að fara. Þeir skipuleggja leiðina og forrita vélmennið. Byrjað er á einföldum beinum leiðum og síðan flóknari leiðum með beygjum. 4. Samantekt (15 mín): Hópur kemur saman og pör deila reynslu sinni. Kennarinn spyr: Hvað var erfitt? Hvað gerðist þegar þið gerðuð mistök? Hvernig leiðréttið þið villuna?

• Lestur: Enginn lestrarfærni krafist – allt munnlegt og sjónrænt.
• Tækni: Engin fyrri tækniþekking krafist.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta unnið í pörum og hlustað á leiðbeiningar.

• Leikmiðað nám — Nemendur læra í gegnum leik og tilraunir með vélmennið þar sem mistök eru eðlilegur hluti af námsferlinu.
• Paravinnu — Nemendur vinna saman í pörum og skiptast á að forrita og fylgjast með, sem eflir samvinnu og samræðu.

Að nemendur skilji hugtakið reiknirit (algorithm) sem röð af skýrum fyrirmælum með því að nota líkamann og hreyfingar án tölvu.

Nemendur taka þátt í ótengdum forritunarverkefnum (unplugged) þar sem þeir gefa hver öðrum fyrirmæli til að framkvæma hreyfingar eða verkefni. Þetta tengir forritun við daglegt líf og sýnir að reiknirit er alls staðar – í mataruppskriftum, leikjareglum og morgunvenjum.

• Örvaspjöld (prentuð)
• Gólfflísar eða límband

1. Kynning (15 mín): Kennarinn leikur 'vélmennið' og biður einn nemanda um að gefa sér fyrirmæli til að ganga að hurðinni. Kennarinn framkvæmir fyrirmælin bókstaflega (ef nemandi segir 'farðu' en segir ekki hvert, stendur kennarinn í stað). Þetta skapar umræðu um nauðsyn skýrra fyrirmæla. 2. Sameiginlegt verkefni (15 mín): Allur hópurinn býr saman til fyrirmæli fyrir kennarann til að framkvæma einfalt verkefni (t.d. taka upp bol og setja á) með örvaspjöldum á töfluna. 3. Paravinna (35 mín): Nemendur skiptast á hlutverkum – forritari og vélmenni. Forritarinn raðar örvaspjöldum og vélmennið framkvæmir. Verkefni stigvaxandi: (a) Ganga beina leið á milli tveggja staða, (b) Ganga um horn, (c) Taka upp hlut og færa á annan stað. 4. Samantekt (15 mín): Nemendur sýna sín bestu reiknirit. Kennarinn dregur saman: Hvað er reiknirit? Röð af skýrum fyrirmælum!

• Lestur: Enginn lestrarfærni krafist – notast er við myndir og munnleg fyrirmæli.
• Tækni: Nemendur þekkja hugtökin áfram, aftur, vinstri, hægri frá fyrri kennslustund.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta hlustað vel og beðið eftir sinni röð.

• Ótengd forritun (Unplugged) — Nemendur læra grunnhugtök forritunar án tölvu með áþreifanlegum verkefnum og líkamlegum hreyfingum.
• Hlutverkaleikur — Einn nemandi er 'forritarinn' og annar er 'vélmennið' sem framkvæmir fyrirmælin nákvæmlega eins og þau eru gefin.

Að kynna nemendum stafrænt forritunarumhverfi þar sem þeir geta búið til einfalda sögu eða hreyfimynd með ScratchJr.

Nemendur nota ScratchJr á spjaldtölvu til að láta persónu hreyfast, segja eitthvað og breyta um bakgrunn. Kennarinn leiðbeinir skref fyrir skref og nemendur fá tækifæri til að prófa sig áfram og vera skapandi. Áherslan er á að tengja saman forritunarblokkirnar í röð og sjá niðurstöðuna strax.

• ScratchJr
• Spjaldtölva (iPad/Android)

1. Kynning (10 mín): Kennarinn sýnir ScratchJr á skjávarpa. Nemendur þekkja hugtakið 'forrita' frá Bee-Bot – nú förum við að forrita á spjaldtölvu! Kennarinn sýnir hvernig á að velja persónu og bakgrunn. 2. Sýnikennsla (15 mín): Kennarinn sýnir skref fyrir skref hvernig á að: (a) Velja hreyfiblokkir og tengja þær saman, (b) Ýta á græna fánann til að keyra, (c) Bæta við hljóði eða tali. Nemendur prófa hvert skref jafnóðum á sínum tölvum. 3. Skapandi vinna (40 mín): Nemendur búa til sína eigin stuttu sögu eða hreyfimynd. Kennarinn gengur á milli og aðstoðar. Dæmi um verkefni: Láta kött ganga heim til sín, láta fisk synda yfir skjáinn, eða láta barn hoppa. 4. Kynning og samantekt (15 mín): Nemendur sýna hverjir öðrum (í litlum hópum) hvað þeir bjuggu til. Kennarinn spyr: Hvaða blokkir notaðir þú? Hvað gerðist?

• Lestur: Enginn lestrarfærni krafist – ScratchJr notar myndblokkir.
• Tækni: Nemendur þekkja grunnnotkun spjaldtölvu (snerta, draga). Reynsla af Bee-Bot og ótengdri forritun er gagnleg.
• Aðrar forsendur: Nemendur þurfa að geta unnið sjálfstætt í stuttan tíma við spjaldtölvu.

• Sýnikennsla og frjáls könnun — Kennarinn sýnir grunnnotkun ScratchJr á stórum skjá og nemendur fá síðan að kanna forritið sjálfir.
• Smáþrepa leiðsögn (Scaffolding) — Kennarinn brýtur verkefnið niður í lítil skref og nemendur fylgja hverju skrefi áður en þeir fara í næsta.